शक्तीपीठ महामार्गावरील खर्च शेतकऱ्यांसाठी वळवण्याची मागणी; बुलढाणा दौऱ्यात महायुती सरकारवर टीका
मुंबई/बुलढाणा, दि. २० सप्टेंबर २०२६ : राज्यातील दुष्काळसदृश परिस्थितीमुळे संकटात सापडलेल्या शेतकऱ्यांना तातडीने हेक्टरी १ लाख रुपयांची मदत, सरसकट कर्जमाफी आणि शेतकऱ्यांच्या मुलांचे शैक्षणिक शुल्क माफ करावे, अशी मागणी महाराष्ट्र प्रदेश काँग्रेसचे अध्यक्ष हर्षवर्धन सपकाळ यांनी केली आहे.
राज्यात अनेक भागांत दीर्घकाळ पावसाने ओढ दिल्याने खरीप पिकांवर गंभीर परिणाम झाला आहे. पश्चिम विदर्भ आणि मराठवाड्यात दुष्काळसदृश परिस्थिती निर्माण झाल्याचे वृत्त असून, मराठवाड्यातील काही भागांत सुमारे ४५ दिवसांच्या पावसाच्या खंडामुळे उभी पिके मोठ्या प्रमाणावर करपल्याचा कृषी अधिकाऱ्यांचा प्राथमिक अंदाज आहे.
सपकाळ यांनी रविवारी बुलढाणा जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांच्या बांधावर जाऊन परिस्थितीची पाहणी केली. यावेळी राज्य सरकारवर टीका करत त्यांनी म्हटले की, शेतकरी अस्मानी आणि सुलतानी अशा दोन्ही संकटांचा सामना करत असून सरकारने बैठका आणि चर्चांपुरते न थांबता तातडीने प्रत्यक्ष मदत जाहीर करावी.
“शेतकऱ्यांना मदत देण्यासाठी सरकार कोणत्या मुहूर्ताची वाट पाहत आहे?” असा सवाल करत त्यांनी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्यावर टीका केली. आपल्या निवेदनात त्यांनी फडणवीसांचा उल्लेख “राज्याचे सुलतान” असा केला. ही सपकाळ यांची राजकीय टीका असून ती त्यांची भूमिका आहे.
शेतातील उभे सोयाबीन मोडण्याची वेळ
बुलढाणा जिल्ह्यातील एका तरुण शेतकऱ्याने सुमारे २० एकरांतील सोयाबीन पीक मोडून काढण्याचा निर्णय घेतल्याचा उल्लेख सपकाळ यांनी केला. या शेतकऱ्याने मुख्यमंत्री आणि मंत्र्यांना प्रत्यक्ष शेताची परिस्थिती पाहण्यासाठी येण्याची विनंती केली होती, मात्र सरकारकडून अपेक्षित प्रतिसाद मिळाला नसल्याचा आरोप त्यांनी केला.
बुलढाणा जिल्ह्यात यंदा पावसाची मोठी तूट नोंदवण्यात आली आहे. १५ सप्टेंबरपर्यंत जिल्ह्यात सुमारे ४७६.१ मिमी पाऊस झाला होता, तर मागील वर्षी याच कालावधीत ७६१.६ मिमी पाऊस नोंदवला गेला होता. जिल्ह्यातील सर्व ९२ महसूल मंडळांनी दहा दिवसांहून अधिक पावसाचा खंड अनुभवला असल्याचे स्थानिक अहवालात नमूद करण्यात आले आहे.
‘शक्तीपीठ महामार्गाऐवजी शेतकऱ्यांना पैसा द्या’
“शेतकऱ्यांना मदत करण्यासाठी सरकारकडे पैसे नाहीत, ही सबब स्वीकारता येणार नाही,” असे सांगत सपकाळ यांनी प्रस्तावित महाराष्ट्र शक्तीपीठ महामार्गासाठी होणारा खर्च शेतकऱ्यांच्या मदतीसाठी वापरावा, अशी मागणी केली.
शक्तीपीठ महामार्गाचा पूर्वीचा अंदाज सुमारे ₹80 ते ₹86 हजार कोटी होता. मात्र २०२६ मध्ये मार्गाच्या सुधारित आराखड्यानंतर प्रकल्पाची लांबी सुमारे ८५७ किमीपर्यंत वाढली असून सध्याचा अंदाजित खर्च सुमारे ₹1 लाख कोटी झाला आहे.
कृषीमंत्र्यांच्या दौऱ्यावर टीका
कृषीमंत्र्यांच्या शेतभेटी केवळ “देखावा” असल्याचा आरोपही सपकाळ यांनी केला. बुलढाणा जिल्ह्यातील दौऱ्यादरम्यान काँग्रेस कार्यकर्त्यांनी कृषीमंत्र्यांचा निषेध केल्याचे काँग्रेसकडून सांगण्यात आले.
दरम्यान, राज्याचे कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे यांनी दुष्काळसदृश परिस्थिती गंभीर असल्याचे मान्य करत प्रभावित भागांचा दौरा केला असून, पीक नुकसानीचे मूल्यांकन करून लवकरच ठोस निर्णय घेतला जाईल, असे सांगितले आहे. केंद्र सरकारकडेही परिस्थितीचा अहवाल पाठविण्याची प्रक्रिया सुरू असल्याचे त्यांनी म्हटले आहे.
कर्जमाफीच्या अंमलबजावणीवरही प्रश्न
महायुती सरकारच्या कर्जमाफीच्या अंमलबजावणीवरही सपकाळ यांनी प्रश्न उपस्थित केले. बुलढाण्यातील एका गावाचे उदाहरण देत, पहिल्या यादीत केवळ दोन शेतकऱ्यांची आणि दुसऱ्या यादीत एका शेतकऱ्याची नावे असल्याचा दावा त्यांनी केला. एका शेतकऱ्याला फक्त ४० हजार रुपयांची कर्जमाफी मिळाल्याचे सांगत सरकारचे दावे आणि प्रत्यक्ष परिस्थिती यात फरक असल्याचा आरोप त्यांनी केला.
राज्यातील दुष्काळसदृश परिस्थितीवरून काँग्रेसने मागील काही दिवसांपासून सरकारवर दबाव वाढवला आहे. सपकाळ यांनी यापूर्वी हेक्टरी ₹५० हजार मदत आणि सरसकट कर्जमाफीची मागणी केली होती; आता बुलढाणा दौऱ्यात त्यांनी मदतीची मागणी हेक्टरी ₹१ लाखपर्यंत वाढवली आहे. त्यांच्या आधीच्या ₹५० हजार मदतीच्या मागणीची नोंद १९ सप्टेंबरच्या वृत्तांमध्ये आहे.
शेतकऱ्यांनी संकटामुळे खचून जाऊ नये आणि आत्महत्येसारखे टोकाचे पाऊल उचलू नये, असे आवाहनही सपकाळ यांनी केले.

