धायरी, वडगाव खुर्द, शिवणे, वारजे आणि बावधन खुर्दमधील इनर रिंग रोडचे अलाइनमेंट पुढील बैठकीपूर्वी अंतिम करण्याचे आदेश; जिल्हाधिकारी जितेंद्र डुडी आणि महापालिका आयुक्त नवल किशोर राम यांच्या उपस्थितीत संयुक्त आढावा
पुणे : पुणे शहरातील वाहतूक कोंडीवर दीर्घकालीन उपाय म्हणून महत्त्वाचे मानले जाणारे हाय कॅपॅसिटी मास ट्रान्झिट रूट (HCMTR – 24 मीटर) आणि इनर रिंग रोड (65 मीटर) या दोन्ही प्रकल्पांच्या भूसंपादन प्रक्रियेला वेग देण्याचे निर्देश जिल्हा प्रशासन आणि पुणे महापालिकेने दिले आहेत. सरकारी, वन, संरक्षण आणि रेल्वे विभागांच्या ताब्यातील बाधित जमिनींच्या हस्तांतरणाचे प्रस्ताव 11 सप्टेंबर 2026 पर्यंत राज्य शासनाकडे सादर करण्याचे आदेश संबंधित अधिकाऱ्यांना देण्यात आले आहेत.
जिल्हाधिकारी कार्यालयात महापालिका आयुक्त नवल किशोर राम, जिल्हाधिकारी जितेंद्र डुडी, अतिरिक्त महापालिका आयुक्त पवनीत कौर आणि अतिरिक्त महापालिका आयुक्त ओमप्रकाश दिवटे यांच्या प्रमुख उपस्थितीत दोन्ही प्रकल्पांची संयुक्त आढावा बैठक पार पडली.
बैठकीत खाजगी जमिनींबरोबरच राज्य शासनाच्या विविध विभागांच्या जागा, वनजमीन, केंद्र सरकारच्या संरक्षण विभागाच्या तसेच रेल्वेच्या ताब्यातील जमिनींच्या संपादन आणि हस्तांतरण प्रक्रियेचा सविस्तर आढावा घेण्यात आला.
सरकारी आणि वनजमिनींचे प्रस्ताव 11 सप्टेंबरपर्यंत
महापालिकेने दिलेल्या माहितीनुसार, HCMTR आणि इनर रिंग रोडसाठी आवश्यक असलेल्या राज्य शासनाच्या विविध विभागांच्या जमिनी, वनजमीन तसेच संरक्षण आणि रेल्वे विभागाच्या ताब्यातील जागांसाठी आवश्यक प्रस्ताव तातडीने तयार करण्यात येणार आहेत.
हे सर्व प्रस्ताव पुढील शुक्रवार, 11 सप्टेंबरपर्यंत राज्य शासनाकडे मंजुरी आणि जमीन हस्तांतरणासाठी पाठवण्याचे स्पष्ट निर्देश बैठकीत देण्यात आले.
प्रकल्पांच्या प्रत्यक्ष अंमलबजावणीमध्ये शासकीय विभागांच्या जमिनींचे हस्तांतरण हा महत्त्वाचा टप्पा असल्याने संबंधित विभागांनी परस्पर समन्वय साधून ही प्रक्रिया कालबद्ध पद्धतीने पूर्ण करण्यावर भर देण्यात आला.
पाच गावांतील इनर रिंग रोडचे अलाइनमेंट अंतिम होणार
इनर रिंग रोडच्या पुणे महापालिका हद्दीतील धायरी, वडगाव खुर्द, शिवणे, वारजे आणि बावधन खुर्द या पाच गावांमध्ये प्रस्तावित मार्गाच्या संरेखनात काही बदल आणि तांत्रिक बाबी प्रलंबित आहेत.
या पाचही गावांतील Alignment Change संदर्भातील सर्व तांत्रिक बाबींचा अभ्यास करून पुढील आढावा बैठकीपूर्वी अंतिम अलाइनमेंट निश्चित करण्याचे आदेश संबंधित अधिकाऱ्यांना देण्यात आले.
अलाइनमेंट निश्चित झाल्यानंतर या भागातील भूसंपादनासह पुढील प्रशासकीय प्रक्रिया अधिक वेगाने करता येणार आहे.
HCMTR : 43 किलोमीटरचा मार्ग, भूसंपादनासाठी 2,534 कोटींचा अंदाज
प्रस्तावित HCMTRची एकूण लांबी 43 किलोमीटर असून या मार्गात 16 गावांचा समावेश आहे. या प्रकल्पासाठी सुमारे 51.73 हेक्टर क्षेत्र बाधित होत आहे.
त्यापैकी 13 गावांमधील 29.75 हेक्टर खाजगी जमिनीच्या भूसंपादनाचे प्रस्ताव यापूर्वीच जिल्हाधिकारी कार्यालयाकडे सादर करण्यात आले आहेत.
उर्वरित 21.98 हेक्टर क्षेत्र शासकीय, वन आणि संरक्षण विभागाशी संबंधित असून या जमिनींच्या हस्तांतरणाचा पाठपुरावा आता अधिक वेगाने केला जाणार आहे.
HCMTR प्रकल्पासाठी केवळ भूसंपादनाचा अंदाजित खर्च 2,534.37 कोटी रुपये इतका असल्याचे प्रशासनाने नमूद केले आहे.
इनर रिंग रोडसाठी महापालिका हद्दीत 332 हेक्टर जमीन
इनर रिंग रोडची एकूण प्रस्तावित लांबी 83.12 किलोमीटर आहे. त्यापैकी पुणे महापालिकेच्या हद्दीत 39.27 किलोमीटरचा मार्ग येत असून तो 21 गावांमधून जाणार आहे.
महापालिका हद्दीतील या रिंग रोडसाठी एकूण 332 हेक्टर जमीन आवश्यक आहे.
यापैकी 8 गावांमधील भूसंपादनाचे प्रस्ताव सादर झाले असून त्या ठिकाणी संयुक्त मोजणी आणि मूल्यांकनाची प्रक्रिया पूर्ण झाली आहे. या टप्प्यातील भूसंपादनासाठी सुमारे 1,500 कोटी रुपयांच्या निधीची आवश्यकता असल्याचे सांगण्यात आले.
याशिवाय, आणखी पाच गावांमधील भूसंपादन प्रस्ताव नुकतेच जिल्हाधिकारी कार्यालयाकडे सादर करण्यात आले आहेत.
तीन गावांमध्ये TP Scheme मधून 38.37 हेक्टर रस्ता मोफत
इनर रिंग रोडच्या भूसंपादनामध्ये नगररचना योजनेचाही उपयोग केला जात आहे. तीन गावांमध्ये TP Schemeच्या माध्यमातून 38.37 हेक्टर क्षेत्रातील रस्ता महापालिकेला विनामूल्य उपलब्ध होत असल्याची माहिती बैठकीत देण्यात आली.
पुणे महापालिका हद्दीतील इनर रिंग रोडच्या एकूण भूसंपादनासाठी अंदाजे 4,003 कोटी रुपये खर्च अपेक्षित आहे.
महसूल, भूमी अभिलेख, वन विभाग आणि महापालिकेला समन्वयाचे आदेश
या दोन्ही प्रकल्पांमधील भूसंपादनाची व्याप्ती मोठी असल्याने महसूल विभाग, भूमी अभिलेख विभाग, वन विभाग आणि पुणे महापालिका यांनी स्वतंत्रपणे काम करण्याऐवजी परस्पर समन्वयाने प्रक्रिया पूर्ण करण्यावर बैठकीत भर देण्यात आला.
जिल्हाधिकारी आणि महापालिका आयुक्तांनी संबंधित अधिकाऱ्यांना प्रत्येक प्रकरणाचा नियमित पाठपुरावा करण्याचे आणि कुठल्याही प्रशासकीय टप्प्यावर प्रस्ताव अडकून राहणार नाहीत याची खबरदारी घेण्याचे निर्देश दिले.
पुण्याच्या भविष्यातील वाहतुकीसाठी दोन्ही प्रकल्प महत्त्वाचे
HCMTR आणि इनर रिंग रोड हे पुण्याच्या भविष्यातील दळणवळण व्यवस्थेच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचे प्रकल्प असल्याचे बैठकीत स्पष्ट करण्यात आले.
भूसंपादन आणि जमीन हस्तांतरणाच्या प्रक्रिया ठरावीक कालमर्यादेत पूर्ण करून प्रकल्पांची प्रत्यक्ष अंमलबजावणी वेगाने सुरू करण्याचा प्रशासनाचा प्रयत्न आहे. दोन्ही प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर शहरातील विद्यमान रस्त्यांवरील वाहतुकीचा ताण कमी करून नागरिकांना अधिक जलद आणि विनाअडथळा प्रवासाचा पर्याय उपलब्ध करून देण्याचे उद्दिष्ट असल्याचे प्रशासनाने म्हटले आहे.
या संयुक्त आढावा बैठकीला पुणे महानगरपालिका आणि जिल्हाधिकारी कार्यालयातील वरिष्ठ अधिकारी, भूसंपादन उपजिल्हाधिकारी तसेच संबंधित विभागांचे अधिकारी आणि अभियंते उपस्थित होते.
