स्वतंत्र उत्पादन केंद्र, तंत्रज्ञान सहकार्य आणि संभाव्य संयुक्त उपक्रमाचा मार्ग मोकळा; ‘मेक इन इंडिया’ला मिळणार चालना
नवी दिल्ली : भारतातील संरक्षण उत्पादन क्षमता अधिक मजबूत करण्याच्या दिशेने कल्याणी स्ट्रॅटेजिक सिस्टिम्स लिमिटेड (KSSL) आणि एफएन हर्स्टल यांनी महत्त्वपूर्ण सामंजस्य करार केला आहे. या भागीदारीअंतर्गत भारतात लघु शस्त्रे, एकात्मिक शस्त्रप्रणाली आणि मानवरहित हवाई प्रणालींविरोधी म्हणजेच Counter-UAS (C-UAS) उपाययोजना विकसित आणि तयार करण्यावर भर दिला जाणार आहे.
भारत फोर्ज लिमिटेडची पूर्ण मालकीची उपकंपनी असलेल्या कल्याणी स्ट्रॅटेजिक सिस्टिम्स आणि एफएन ब्राउनिंग ग्रुपची पूर्ण मालकीची उपकंपनी असलेल्या एफएन हर्स्टल यांच्यात ४ सप्टेंबर रोजी हा सामंजस्य करार करण्यात आला. भारताच्या संरक्षणविषयक गरजा लक्षात घेऊन स्थानिक उत्पादन, औद्योगिक सहकार्य आणि तंत्रज्ञान भागीदारी वाढवणे हा या कराराचा प्रमुख उद्देश आहे.
कंपन्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, या भागीदारीतून भारतातील कल्याणी समूहाचा सुमारे सहा दशकांचा प्रगत अभियांत्रिकी आणि मोठ्या प्रमाणातील उत्पादनाचा अनुभव तसेच एफएन हर्स्टलचा लघु शस्त्रे आणि एकात्मिक शस्त्रप्रणाली क्षेत्रातील १३५ वर्षांहून अधिक जागतिक अनुभव एकत्र येणार आहे.
भारतात स्वतंत्र उत्पादन केंद्राचा विचार
या सामंजस्य करारानुसार दोन्ही कंपन्या भारतात स्वतंत्र उत्पादन केंद्र उभारण्याच्या शक्यतेचा संयुक्तपणे अभ्यास करणार आहेत. भारतीय बाजारपेठेसाठी संरक्षणविषयक उत्पादने विकसित आणि तयार करण्यासाठी धोरणात्मक भागीदारी किंवा संयुक्त उपक्रम उभारण्याचाही विचार केला जाणार आहे.
या सहकार्यामध्ये प्रामुख्याने लघु शस्त्रे, एकात्मिक शस्त्रप्रणाली आणि ड्रोन किंवा मानवरहित हवाई प्रणालींना निष्प्रभ करण्यासाठीच्या C-UAS प्रणालींचा समावेश असेल.
हा उपक्रम केंद्र सरकारच्या ‘मेक इन इंडिया’ आणि ‘आत्मनिर्भर भारत’ धोरणाशी सुसंगत असून, स्थानिक उत्पादन, तंत्रज्ञान सहकार्य आणि देशांतर्गत मूल्यनिर्मिती वाढवण्यावर भर दिला जाणार आहे.
भारतीय संरक्षण उत्पादनाला चालना
दोन्ही कंपन्यांच्या मते, या भागीदारीमुळे भारतातील संरक्षण उत्पादन क्षेत्राचा विस्तार होण्यास मदत होईल. संरक्षण खरेदी कार्यक्रमांमध्ये देशांतर्गत सहभाग वाढण्याबरोबरच भारतीय सशस्त्र दलांसाठी महत्त्वाच्या संरक्षण प्रणालींचा दीर्घकालीन पुरवठा अधिक सक्षम होऊ शकतो.
देशांतर्गत उत्पादन क्षमतेत वाढ झाल्याने संरक्षण सज्जतेच्या दृष्टीने भारताचे धोरणात्मक स्वावलंबन अधिक मजबूत करण्याचा उद्देशही या भागीदारीमागे आहे.
‘भारतासाठी आणि जागतिक बाजारपेठेसाठी प्रगत संरक्षण उपाय’
भारत फोर्ज लिमिटेडचे उपाध्यक्ष आणि संयुक्त व्यवस्थापकीय संचालक अमित कल्याणी यांनी या भागीदारीबाबत सांगितले की, जागतिक दर्जाचे तंत्रज्ञान, उत्पादने आणि उत्पादन क्षेत्रातील कौशल्य भारतात आणण्यासाठी एफएन हर्स्टलसोबत काम करताना कल्याणी स्ट्रॅटेजिक सिस्टिम्सला अभिमान वाटत आहे.
एफएन हर्स्टलच्या जागतिक स्तरावर मान्यता मिळालेल्या उत्पादनसंचाचा आणि दीर्घ अनुभवाचा, तसेच केएसएसएलच्या अभियांत्रिकी आणि मोठ्या प्रमाणातील उत्पादन क्षमतेचा संगम करून भारतासाठी आणि जागतिक बाजारपेठेसाठी प्रगत संरक्षण उपाय तयार करणारे सक्षम व्यासपीठ उभारण्याचा उद्देश असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
स्थानिक पातळीवर जागतिक दर्जाची उत्पादने तयार करून भारताच्या संरक्षण क्षेत्राच्या आधुनिकीकरणाला चालना देणे आणि देशांतर्गत क्षमता वाढवणे हा या सहकार्याचा मुख्य हेतू असल्याचेही त्यांनी नमूद केले.
‘भारत महत्त्वाचा धोरणात्मक भागीदार’
एफएन ब्राउनिंग ग्रुपचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी ज्युलियन कॉम्पेरे म्हणाले की, एफएन हर्स्टलसाठी भारत हा महत्त्वाचा धोरणात्मक भागीदार आहे.
एफएन हर्स्टलच्या सिद्ध संरक्षण प्रणाली आणि कल्याणी स्ट्रॅटेजिक सिस्टिम्सच्या औद्योगिक क्षमतेचा संगम करून भारतीय सशस्त्र दलांसाठी दीर्घकालीन स्वदेशी क्षमता उभारण्याचा प्रयत्न केला जाणार असल्याचे त्यांनी सांगितले.
स्थानिक उत्पादन, तंत्रज्ञान सहकार्य आणि प्रगत संरक्षण क्षमता विकसित करून ‘मेक इन इंडिया’च्या उद्दिष्टांना पाठबळ देण्यासाठी कंपनी कटिबद्ध असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
पुढील सहकार्य प्रकल्पांचाही अभ्यास
या सामंजस्य करारानुसार भारतीय बाजारपेठेच्या गरजा लक्षात घेऊन आणखी विविध संरक्षण सहकार्य प्रकल्पांची शक्यता दोन्ही कंपन्या संयुक्तपणे तपासणार आहेत. भविष्यातील भारतीय संरक्षण खरेदी कार्यक्रम, तंत्रज्ञान हस्तांतरण, स्थानिक उत्पादन आणि संयुक्त विकासाच्या संधींचाही यामध्ये आढावा घेतला जाणार आहे.

