रस्त्यांवरील खड्डे, खराब पट्टे आणि अडथळ्यांची डिजिटल माहिती महापालिकेला मिळणार; दुरुस्तीच्या कामांना प्राधान्य देण्यासाठी ‘रोड हेल्थ मॅप’चा वापर, वैयक्तिक डेटा मात्र मिळणार नाही
पुणे, २९ ऑक्टोबर २०२६ | माय मराठी वृत्तसेवा
पुणे शहरातील रस्त्यांवरील खड्डे, खराब झालेले रस्ते आणि वाहतुकीतील अडथळे शोधण्यासाठी पुणे महानगरपालिका आता रस्त्यांवर नियमित धावणाऱ्या इलेक्ट्रिक स्कूटरच्या तंत्रज्ञानाची मदत घेणार आहे. यासाठी पुणे महानगरपालिका आणि Ather Energy Limited यांच्यात तंत्रज्ञानाधारित सहकार्याचा सामंजस्य करार करण्यात आला आहे.
या करारांतर्गत शहरात धावणाऱ्या एथर कंपनीच्या कनेक्टेड इलेक्ट्रिक स्कूटरमधून उपलब्ध होणाऱ्या रस्त्यांच्या स्थितीविषयक माहितीचा वापर महापालिका करणार आहे. या माहितीच्या आधारे खड्डे, खराब रस्त्यांचे पट्टे आणि वारंवार समस्या निर्माण होणारी ठिकाणे ओळखून दुरुस्तीच्या कामांचे प्राधान्यक्रम निश्चित करण्यास मदत होणार आहे.
पुण्यात २४ हजारांहून अधिक एथर स्कूटर
एथर कंपनीने दिलेल्या प्रस्तावानुसार पुणे शहरात सध्या २४ हजारांहून अधिक एथर इलेक्ट्रिक स्कूटर कार्यरत आहेत.
या स्कूटरमध्ये असलेल्या सेन्सर आणि टेलिमेट्री तंत्रज्ञानाच्या माध्यमातून वाहनांच्या नियमित प्रवासादरम्यान रस्त्यांच्या स्थितीशी संबंधित माहिती संकलित केली जाते.
रस्त्यावर असलेले खड्डे, खोदकामामुळे तयार झालेले खराब पट्टे, गतिरोधक आणि अन्य अडथळ्यांची ठिकाणे ओळखण्यासाठी या माहितीचा उपयोग होऊ शकतो.
विशेष म्हणजे, ही माहिती स्वतंत्रपणे रस्त्यांची पाहणी करण्यासाठी वाहने पाठविण्याऐवजी स्कूटरच्या नियमित प्रवासातून उपलब्ध होणार आहे.
‘रोड हेल्थ मॅप’मुळे खराब रस्त्यांची माहिती
या सहकार्यांतर्गत एथर कंपनीकडून महापालिकेला जीपीएस आणि भौगोलिक स्थानावर आधारित एकत्रित स्वरूपातील माहिती उपलब्ध करून दिली जाणार आहे.
‘रोड हेल्थ मॅप’च्या माध्यमातून शहरातील कोणत्या रस्त्यांवर अधिक अडथळे आहेत, कोणत्या ठिकाणी वारंवार समस्या निर्माण होत आहेत आणि दुरुस्तीची आवश्यकता असलेले रस्ते कोणते, याचे डिजिटल चित्र प्रशासनासमोर येऊ शकेल.
या माहितीचा उपयोग रस्ते दुरुस्तीचे नियोजन, कामांचे प्राधान्यक्रम ठरविणे आणि विशिष्ट ठिकाणी आवश्यक उपाययोजना करण्यासाठी केला जाणार आहे.
महापालिकेच्या प्रत्यक्ष पाहणीलाही महत्त्व
रस्त्यांवरील खड्ड्यांची माहिती संकलित करण्यासाठी केवळ स्कूटरच्या डेटावर अवलंबून राहिले जाणार नाही.
कंपनीकडून मिळणारा डेटा महापालिकेच्या अभियंत्यांकडून करण्यात येणाऱ्या प्रत्यक्ष क्षेत्रीय पाहणीला पूरक ठरणार आहे.
म्हणजेच एखाद्या रस्त्यावर खड्डा किंवा अडथळा असल्याची डिजिटल माहिती मिळाल्यानंतर त्याची प्रत्यक्ष पडताळणी करूनच आवश्यक दुरुस्तीचे नियोजन करणे अपेक्षित आहे.
या प्रणालीतून संकलित होणारी माहिती पूर्णपणे अचूक असेल, अशी स्वतंत्र हमी कंपनीने दिलेली नाही. त्यामुळे प्रत्यक्ष पाहणी आणि तांत्रिक पडताळणी आवश्यक राहणार आहे.
स्कूटरमालकांचा वैयक्तिक डेटा महापालिकेला मिळणार नाही
या करारातील महत्त्वाची बाब म्हणजे एथर स्कूटर वापरणाऱ्या ग्राहकांची वैयक्तिक माहिती महापालिकेला उपलब्ध करून दिली जाणार नाही.
महापालिकेला केवळ एकत्रित स्वरूपातील भौगोलिक स्थानाधारित रस्त्यांच्या स्थितीची माहिती दिली जाणार असल्याचे प्रसिद्धिपत्रकात स्पष्ट करण्यात आले आहे.
या माहितीचा उद्देश ग्राहकांच्या वैयक्तिक हालचालींचे निरीक्षण करणे नसून रस्त्यांवरील समस्यांची ठिकाणे ओळखणे हा आहे.
एक वर्षासाठी सामंजस्य करार
पुणे महानगरपालिका आणि एथर एनर्जी यांच्यातील प्रस्तावित सहकार्याचा कालावधी एक वर्षाचा आहे.
या कालावधीत कनेक्टेड वाहनांमधून मिळणाऱ्या माहितीचा वापर रस्त्यांची देखभाल, दुरुस्तीचे नियोजन आणि पायाभूत सुविधांच्या व्यवस्थापनासाठी किती प्रभावीपणे करता येतो, याचा अभ्यास करण्यात येणार आहे.
मात्र एथर स्कूटर ज्या रस्त्यांवर नियमित धावत नाहीत, त्या भागांतील माहिती मर्यादित असू शकते. त्यामुळे शहरातील सर्वच रस्त्यांची स्थिती या प्रणालीद्वारे एकसमान प्रमाणात समजेल, असे नाही.
‘रस्त्यांवरील त्रुटी वेळेत ओळखणे महत्त्वाचे’ — आयुक्त नवल किशोर राम
महापालिका आयुक्त नवल किशोर राम यांनी या सहकार्याबाबत सांगितले की, रस्त्यांवरील त्रुटी वेळेत ओळखणे हे प्रभावी रस्ते देखभाल आणि प्रवाशांच्या सुरक्षिततेसाठी महत्त्वाचे आहे.
या तंत्रज्ञानातून उपलब्ध होणाऱ्या माहितीमुळे खराब रस्ते ओळखणे, दुरुस्तीच्या कामांना प्राधान्य देणे आणि वारंवार निर्माण होणाऱ्या समस्यांवर लक्ष ठेवणे अधिक सोयीचे होईल.
तंत्रज्ञानातून मिळणारी माहिती आणि महापालिकेच्या अभियंत्यांकडून होणारी प्रत्यक्ष पाहणी यांची सांगड घालून पुण्यातील रस्ते व्यवस्थापन अधिक परिणामकारक करण्याचा प्रयत्न असल्याचे आयुक्तांनी स्पष्ट केले.
महापालिका आणि एथरचे वरिष्ठ अधिकारी उपस्थित
या सहकार्याच्या अनुषंगाने झालेल्या कार्यक्रमाला महापालिका आयुक्त नवल किशोर राम, अतिरिक्त महापालिका आयुक्त प्रजित नायर, शहर अभियंता अनिरुद्ध पावसकर आणि माहिती तंत्रज्ञान विभागप्रमुख राहुल जगताप उपस्थित होते.
एथर कंपनीतर्फे उत्पादन विभागाचे प्रमुख व चीफ ऑफ स्टाफ मिलिंद कोठेकर, कॉर्पोरेट, कायदेशीर व सार्वजनिक धोरण विभागाचे डॉ. सुरेंदर सिंग्रोहा, वरिष्ठ उत्पादन व्यवस्थापक ऋषिकेश प्रधान आणि शासकीय संबंध व धोरण विभागाचे अमोल मोहिते उपस्थित होते.
खड्ड्यांची माहिती मिळणार; पण दुरुस्ती किती वेगाने होणार?
पुण्यात रस्त्यांवरील खड्डे आणि खराब रस्त्यांबाबत सातत्याने तक्रारी होत असतात. अशा परिस्थितीत डिजिटल तंत्रज्ञानाच्या मदतीने समस्या असलेली ठिकाणे ओळखण्याचा महापालिकेचा हा प्रयत्न महत्त्वाचा ठरू शकतो.
मात्र रस्त्यावर खड्डा असल्याची माहिती मिळणे आणि त्याची वेळेत दर्जेदार दुरुस्ती होणे या दोन वेगळ्या बाबी आहेत.
त्यामुळे या नव्या प्रणालीमुळे किती खड्डे शोधले गेले, त्यापैकी किती ठिकाणी प्रत्यक्ष दुरुस्ती झाली आणि त्यासाठी किती वेळ लागला, याची माहिती महापालिकेने नियमितपणे सार्वजनिक केली तरच या उपक्रमाची परिणामकारकता नागरिकांना तपासता येईल.
तंत्रज्ञानाच्या मदतीने खड्डे शोधण्याची ही नवी पद्धत पुण्यातील रस्ते व्यवस्थापनात कितपत बदल घडवते, याकडे आता लक्ष लागले आहे.
