बंगळुरू, : राजकीय जनचळवळीच्या मोठ्या विस्ताराच्या पार्श्वभूमीवर, कॉकरोच जनता पार्टीचे संस्थापक अभिजीत दिपके आणि पक्षाचे प्रमुख नेतृत्व, तसेच प्रसिद्ध अभिनेते-कार्यकर्ते प्रकाश राज आणि मोठ्या प्रमाणावर लोकप्रिय असलेले डिजिटल निर्माते ध्रुव राठी यांनी बंगळुरूतील फ्रीडम पार्क येथे मोठ्या जनआंदोलनाचे आणि जनतेच्या न्यायाधिकरणाचे नेतृत्व केले.
विवादग्रस्त मतदार याद्यांच्या विशेष सखोल पुनरिक्षणाच्या विरोधात कॉकरोच जनता पार्टीच्या नेतृत्वाखाली झालेल्या या आंदोलनाला हजारो नागरिक, विद्यार्थी आणि प्रभावित मतदार उपस्थित होते. आंदोलकांनी “त्रुटी ४०४ – नाव सापडले नाही” आणि “आम्हाला मिटवू नका, आमचे म्हणणे ऐका” अशा घोषणा असलेले फलक हातात घेतले होते. या फलकांद्वारे कर्नाटकमधील मतदार याद्यांमधून मोठ्या प्रमाणावर नावे वगळण्यात आल्याकडे लक्ष वेधण्यात आले.
कॉकरोच जनता पार्टीचे संस्थापक आणि संयोजक अभिजीत दिपके यांनी मतदार याद्यांच्या पुनरिक्षणाची प्रक्रिया हाताळण्याच्या निवडणूक यंत्रणेच्या भूमिकेवर तीव्र टीका केली. समर्थकांना संबोधित करताना दिपके यांनी मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार पदावरून पायउतार होईपर्यंत हे आंदोलन अथकपणे सुरू राहील, असे ठामपणे सांगितले. लोकशाही अधिकार दडपण्यासाठी निवडणूक अधिकारी कार्यकारी दबावाखाली काम करत असल्याचा आरोप त्यांनी केला. संपूर्ण विशेष सखोल पुनरिक्षण प्रक्रिया पूर्णपणे रद्द करावी, त्यानंतर सर्वोच्च निवडणूक अधिकाऱ्याविरुद्ध अधिकृत चौकशी आणि गुन्हा दाखल करावा, अशी पक्षाची मागणी असल्याचे दिपके यांनी स्पष्ट केले.
कॉकरोच जनता पार्टीचे सहसंयोजक सौरव दास यांनी तात्काळ जबाबदारी निश्चित करण्याच्या मागणीला ठाम पाठिंबा दिला. मतदार याद्यांमधून मनमानी पद्धतीने नावे वगळल्याबद्दल मोठ्या संख्येने नागरिक उपस्थित राहिल्याने व्यापक संताप दिसून येत असल्याचे त्यांनी अधोरेखित केले. अधिकाऱ्यांकडून असहमतीचा आवाज दाबण्याचा प्रयत्न होत असल्याची टीका दास यांनी केली आणि युवकांच्या नेतृत्वाखालील या चळवळीला दडपण्याचे प्रयत्न नागरिकांच्या पारदर्शकतेच्या मागणीच्या निर्धाराला अधिक बळ देतील, असा इशारा दिला.
नेतृत्वाची भूमिका पुढे मांडताना, कॉकरोच जनता पार्टीचे सहसंयोजक आशुतोष रांका यांनी मतदार पडताळणी प्रक्रियेचे नियमन करणाऱ्या संस्थात्मक अपयशाचा निषेध केला. मतदार यादीतून ज्यांची नावे गायब झाली आहेत, अशा सामान्य नागरिकांवर पुराव्याचे ओझे अन्यायकारकपणे टाकले जात असल्याचे रांका यांनी निदर्शनास आणून दिले. सध्याचे प्रशासन मूलभूत घटनात्मक अधिकारांना पूर्णपणे डावलून कारभार करत असल्याचे त्यांनी सांगितले.
कॉकरोच जनता पार्टीच्या कायदेशीर प्रतिनिधी आणि अधिवक्ता रत्ना सिंह यांनी या परिस्थितीचे घटनात्मक गांभीर्य अधोरेखित केले. मनमानी पद्धतीने नावे वगळणे हे सार्वत्रिक प्रौढ मताधिकाराच्या मुळावर घाव घालणारे असल्याचे त्यांनी नमूद केले. कोणत्याही नागरिकाला प्रशासकीय अतिरेकामुळे मतदानाच्या अधिकारापासून वंचित केले जाऊ नये, यासाठी ही चळवळ कायदेशीर पारदर्शकता आणि संस्थात्मक पातळीवरील पूर्ण जबाबदारी निश्चित करण्यासाठी लढत असल्याचे सिंह यांनी स्पष्ट केले.
अभिनेते-कार्यकर्ते प्रकाश राज यांनी कॉकरोच जनता पार्टीच्या नेतृत्वासोबत मंचावर येत मतदार पुनरिक्षण प्रक्रिया पूर्णपणे मागे घेण्याची मागणी केली. जनतेला केवळ वरवरचे बदल किंवा एखाद्या एका अधिकाऱ्याचे पदावरून जाणे अपेक्षित नसून, संपूर्ण प्रक्रिया रद्द करावी अशी मागणी असल्याचे राज यांनी स्पष्ट केले, कारण नागरिकांचा मतदानाचा अधिकार मनमानी पद्धतीने हिरावून घेण्याचा अधिकार कोणत्याही प्राधिकरणाला नाही. सध्याच्या निवडणूक आयोगाच्या नेतृत्वाकडे पारदर्शकतेचा अभाव असून ते सत्ताधारी व्यवस्थेच्या निर्देशानुसार काम करत असल्याची टीका त्यांनी केली.
प्रभावशाली व्यक्ती आणि कार्यकर्ते ध्रुव राठी यांनी स्पष्ट केले की, त्यांचा सहभाग हा सत्ताबदलाच्या प्रयत्नाऐवजी मूलभूत लोकशाही तत्त्वांचे संरक्षण करण्यासाठीची पक्षनिरपेक्ष लढाई आहे. निवडणूक यंत्रणेने राबवलेल्या पुनरिक्षण प्रक्रियेवर राठी यांनी तीव्र टीका केली आणि निवडणूक अधिकाऱ्यांकडून पारदर्शकता आणि संस्थात्मक जबाबदारीचा पूर्ण अभाव असल्याचे अधोरेखित केले.
आयोजकांनी न्यायाधिकरणाची सांगता करताना जाहीर केले की, बंगळुरूमध्ये निर्माण झालेली ऊर्जा आणि गती १० ऑक्टोबर रोजी नवी दिल्लीतील जंतर मंतर येथे होणाऱ्या मोठ्या देशव्यापी आंदोलनात पुढे नेली जाईल. पूर्ण जबाबदारी आणि संस्थात्मक पारदर्शकतेसाठी दबाव आणणे हा या आंदोलनाचा उद्देश असेल.
