दिवाळीच्या दिवशी आगीच्या १४२ वर्दी; त्यापैकी १३७ घटना फटाक्यांशी संबंधित; ९ ते २५ नोव्हेंबरपर्यंत बंदी लागू, अंमलबजावणीसाठी पोलीस आणि अग्निशमन दलाला निर्देश
मुंबई, दि. ९ नोव्हेंबर २०२६ (माय मराठी वृत्तसेवा) :
दिवाळीच्या काळात फटाक्यांमुळे मुंबई शहर आणि उपनगरांत आगीच्या घटनांमध्ये मोठी वाढ झाल्याच्या पार्श्वभूमीवर बृहन्मुंबई महानगरपालिकेने महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. मुंबई महानगरपालिका हद्दीत रॉकेट आणि आकाशात उडणाऱ्या तत्सम फटाक्यांच्या वापरावर प्रतिबंधात्मक बंदी घालण्यात आली आहे. सोमवार, ९ नोव्हेंबरपासून लागू झालेला हा आदेश २५ नोव्हेंबर २०२६ रोजी रात्री ११ वाजून ५९ मिनिटांपर्यंत लागू राहणार आहे.
शहरी आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरण, बृहन्मुंबई यांच्या वतीने सार्वजनिक सुरक्षिततेच्या दृष्टीने हा निर्णय घेण्यात आला आहे.
दिवाळीच्या दिवशी मुंबईत आगीच्या १४२ घटना
मुंबई अग्निशमन दलाच्या माहितीनुसार, रविवारी (८ नोव्हेंबर) शहरात आगीच्या एकूण १४२ वर्दी मिळाल्या. त्यापैकी १३७ घटना फटाक्यांशी संबंधित असल्याचे प्रशासनाच्या नोंदींमध्ये नमूद आहे.
दिवाळीच्या रात्री डोंगरी, विद्याविहार आणि इतर परिसरांत आगीच्या गंभीर घटना घडल्या. काही ठिकाणी झोपड्या, दुकाने, गॅरेज आणि व्यावसायिक इमारतींच्या भागांचे नुकसान झाले.
गेल्या दोन दिवसांत वाढलेल्या या घटनांची गंभीर दखल घेत महापालिकेने रॉकेट आणि आकाशात उडणाऱ्या फटाक्यांवर निर्बंध आणण्याचा निर्णय घेतला.
रॉकेट फटाक्यांमुळे आगीचा धोका का वाढतो?
रॉकेट आणि आकाशात उडणाऱ्या तत्सम फटाक्यांचा मार्ग निश्चित नसतो. वाऱ्याच्या दिशेनुसार ते जवळच्या इमारतींच्या छतावर, गॅलरीत, खिडक्यांमध्ये किंवा ज्वलनशील साहित्यावर पडू शकतात.
अशा फटाक्यांचे जळते अवशेष इमारती, दुकाने, वाहनतळ आणि मोकळ्या जागांमधील ज्वलनशील वस्तूंच्या संपर्कात आल्यास आग लागण्याची शक्यता असते.
मुंबईतील दाट लोकवस्ती, उंच इमारती, झोपडपट्ट्या, अरुंद रस्ते आणि निवासी तसेच व्यावसायिक इमारतींची मोठी संख्या लक्षात घेता हा धोका अधिक गंभीर ठरू शकतो.
याच कारणामुळे खबरदारीचा उपाय म्हणून महापालिकेने बंदीचा आदेश जारी केला आहे.
संपूर्ण मुंबई महानगरपालिका हद्दीत बंदी
शहरी आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरणाच्या निर्देशांनुसार रॉकेट आणि आकाशात उडणाऱ्या तत्सम फटाक्यांवरील बंदी मुंबई महानगरपालिका हद्दीतील सर्व सार्वजनिक आणि खासगी ठिकाणी लागू राहणार आहे.
निवासी इमारती, टेरेस, गच्ची, बाल्कनी, अंगणे, वाहनतळ, झोपडपट्टी परिसर आणि इतर सर्व ठिकाणांचा यामध्ये समावेश आहे.
म्हणजेच नागरिकांना स्वतःच्या इमारतीच्या गच्चीवर किंवा खासगी जागेतही अशा प्रकारचे फटाके उडवता येणार नाहीत.
२५ नोव्हेंबरपर्यंत आदेश लागू
महापालिकेच्या आदेशानुसार हे निर्बंध ९ नोव्हेंबर २०२६ पासून २५ नोव्हेंबर २०२६ रोजी रात्री ११ वाजून ५९ मिनिटांपर्यंत लागू राहतील.
हा आदेश आपत्ती व्यवस्थापन अधिनियम, २००५ मधील कलम ४१ (ए) (सुधारित), २६ (२), ३० आणि ३४ (एम) अन्वये प्राप्त अधिकारांचा वापर करून जारी करण्यात आल्याचे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
सर्व फटाक्यांवर बंदी नाही
महापालिकेने स्पष्ट केले आहे की, ही बंदी रॉकेट आणि हवेत उडणाऱ्या तत्सम फटाक्यांपुरती मर्यादित आहे.
इतर प्रकारच्या फटाक्यांच्या वापराबाबत प्रचलित कायदे, सक्षम प्राधिकरणांचे आदेश आणि न्यायालयाच्या निर्देशांचे पालन करणे बंधनकारक राहणार आहे.
त्यामुळे रॉकेटवरील बंदी म्हणजे सर्व प्रकारच्या फटाक्यांवर सरसकट बंदी असल्याचा अर्थ काढू नये.
अंमलबजावणीसाठी पोलीस आणि महापालिकेला निर्देश
या आदेशाची प्रभावी अंमलबजावणी करण्यासाठी संबंधित परिमंडळीय पोलीस उपायुक्त, महापालिकेच्या प्रशासकीय विभागांचे सहायक आयुक्त आणि मुख्य अग्निशमन अधिकारी यांना आवश्यक कार्यवाही करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.
तसेच आदेशाची व्यापक प्रसिद्धी करून नागरिकांपर्यंत नियमांची माहिती पोहोचविण्याचे निर्देशही देण्यात आले आहेत.
बंदीचे उल्लंघन झाल्यास आपत्ती व्यवस्थापन कायद्यांतर्गत कारवाई होऊ शकते.
नागरिकांना सुरक्षिततेचे आवाहन
दिवाळीच्या उत्साहात फटाके फोडताना स्वतःच्या तसेच इतर नागरिकांच्या सुरक्षिततेचा विचार करावा, असे आवाहन बृहन्मुंबई महानगरपालिका प्रशासनाने केले आहे.
विशेषतः उंच निवासी इमारती, झोपडपट्ट्या, दुकाने आणि वाहनतळांच्या परिसरात जळते फटाके पडल्यास मोठ्या प्रमाणावर जीवित आणि वित्तहानी होऊ शकते.
यामुळे नागरिकांनी आदेशाचे काटेकोर पालन करून आगीच्या दुर्घटना टाळण्यासाठी सहकार्य करावे, असे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
मुंबईत दिवाळीच्या दिवशी नोंद झालेल्या १४२ आगींच्या वर्दी आणि त्यापैकी १३७ घटनांचा फटाक्यांशी संबंध असल्याच्या पार्श्वभूमीवर महापालिकेने घेतलेला हा निर्णय नागरिकांच्या सुरक्षिततेच्या दृष्टीने महत्त्वपूर्ण ठरणार आहे.
माय मराठी वृत्तसेवा
महाराष्ट्राचा आवाज जगभर
