आउटलुक, टीम्स आणि मायक्रोसॉफ्ट ३६५ सेवांना मोठा फटका; सुमारे १.४० लाख तक्रारींची नोंद; सर्व्हरवरील ताण वाढल्याने डिजिटल कामकाज विस्कळीत
नवी दिल्ली, दि. १३ नोव्हेंबर २०२६ (माय मराठी वृत्तसेवा) :
जगातील आघाडीची तंत्रज्ञान कंपनी मायक्रोसॉफ्टच्या ऑनलाइन सेवांमध्ये गुरुवारी रात्रीपासून सुरू झालेल्या मोठ्या तांत्रिक बिघाडाचा परिणाम शुक्रवारी भारतातील विमानसेवेवरही झाला. मायक्रोसॉफ्टच्या सेवांतील अडचणींमुळे स्पाईसजेट कंपनीने दिल्लीहून सुटणारी तीन उड्डाणे रद्द केली असून, अन्य दोन उड्डाणांना विलंब झाला आहे.
दिल्ली-पुणे, दिल्ली-लेह आणि दिल्ली-मुंबई ही तीन उड्डाणे रद्द करण्यात आली. त्याचबरोबर दिल्ली-दरभंगा आणि दिल्ली-मुंबई मार्गावरील आणखी दोन विमानांना विलंब झाला.
मायक्रोसॉफ्टच्या आउटलुक ईमेल, एक्स्चेंज ऑनलाइन, मायक्रोसॉफ्ट टीम्स, शेअरपॉइंट आणि कोपायलटसारख्या सेवांमध्ये निर्माण झालेल्या अडचणींमुळे जगभरातील कार्यालये, उद्योग आणि विविध संस्थांच्या कामकाजावर परिणाम झाला.
दिल्ली-पुणे विमान रद्द; प्रवाशांची गैरसोय
शुक्रवारी सकाळी दिल्ली विमानतळावरून सुटणाऱ्या स्पाईसजेटच्या तीन विमानसेवा रद्द करण्यात आल्याचे वृत्त आहे.
त्यामध्ये दिल्लीहून पुण्याकडे येणाऱ्या विमानाचाही समावेश असल्याने पुण्याला येणाऱ्या प्रवाशांचे नियोजन विस्कळीत झाले.
दिल्ली-दरभंगा आणि दिल्ली-मुंबई मार्गावरील अन्य दोन विमानांना विलंब झाल्याची माहितीही समोर आली आहे.
जागतिक तांत्रिक बिघाडाच्या पार्श्वभूमीवर विमान कंपन्यांनी प्रवाशांना विमानतळाकडे निघण्यापूर्वी आपल्या उड्डाणाची अद्ययावत स्थिती तपासण्याचे आवाहन केले आहे.
जगभरातील मायक्रोसॉफ्ट सेवा विस्कळीत
मायक्रोसॉफ्टच्या विविध ऑनलाइन सेवांमध्ये १२ नोव्हेंबरपासून तांत्रिक अडचणी सुरू झाल्या.
यामध्ये विशेषतः आउटलुक आणि एक्स्चेंज ऑनलाइन ईमेल सेवांवर मोठा परिणाम झाला.
अनेक वापरकर्त्यांना ईमेल खाते उघडणे, लॉगिन करणे, संदेश पाठवणे आणि प्राप्त करणे यामध्ये अडचणी येऊ लागल्या.
मायक्रोसॉफ्ट टीम्स, शेअरपॉइंट ऑनलाइन, मायक्रोसॉफ्ट ३६५ कोपायलट आणि काही सुरक्षाविषयक सेवांवरही परिणाम नोंदवण्यात आला.
मात्र टीम्समधील सर्व ऑनलाइन बैठका किंवा मायक्रोसॉफ्टच्या सर्व सेवा पूर्णपणे बंद पडल्या होत्या, असे नाही. काही सेवा आणि विशिष्ट सुविधा प्रभावित झाल्या होत्या.
आउटलुकबाबत जवळपास १.४० लाख तक्रारी
ऑनलाइन सेवांमधील बिघाड नोंदवणाऱ्या डाउनडिटेक्टर या संकेतस्थळावर मायक्रोसॉफ्ट आउटलुकसंदर्भातील तक्रारींचा आकडा मोठ्या प्रमाणावर वाढला.
अमेरिकेत तक्रारींची संख्या एका टप्प्यावर सुमारे १ लाख ३८ हजारांवर गेली. विविध वृत्तांनुसार हा आकडा जवळपास १ लाख ४० हजारांपर्यंत पोहोचला.
हे आकडे वापरकर्त्यांनी नोंदवलेल्या तक्रारींचे असून, प्रत्यक्ष बाधित झालेल्या सर्व वापरकर्त्यांची एकूण संख्या दर्शवत नाहीत.
या बिघाडाचा परिणाम जगातील अनेक देशांतील वापरकर्त्यांवर झाल्याचे समोर आले आहे.
भारतातील वापरकर्त्यांनाही मोठा फटका
भारतामध्येही गुरुवारी रात्रीपासून मायक्रोसॉफ्टच्या सेवांबाबत तक्रारी वाढू लागल्या.
१२ नोव्हेंबर रोजी रात्री सुमारे ११ वाजून ४२ मिनिटांनी डाउनडिटेक्टरवर भारतातून २,१५७ तक्रारी नोंदवल्या गेल्या.
१३ नोव्हेंबर रोजी सकाळी ८ वाजून ४२ मिनिटांच्या सुमारासही १,९६० तक्रारी नोंदवण्यात आल्या.
अनेक वापरकर्त्यांना आउटलुक सुरू न होणे, ईमेल प्राप्त न होणे आणि खात्यात लॉगिन करण्यास अडचण येणे अशा समस्या जाणवल्या.
ईमेलवर अवलंबून असलेल्या व्यावसायिक व्यवहारांवर आणि कार्यालयीन संपर्क व्यवस्थेवर त्यामुळे परिणाम झाला.
मायक्रोसॉफ्टचा सर्व्हर का बिघडला?
मायक्रोसॉफ्टने दिलेल्या माहितीनुसार, कंपनीच्या काही सर्व्हरमध्ये अनपेक्षित अडचणी निर्माण झाल्या.
काही सर्व्हर उपलब्ध नसल्यामुळे वापरकर्त्यांच्या विनंत्यांचा भार उर्वरित सर्व्हरवर पडला. त्यामुळे यंत्रणेवरील ताण वाढून अनेक सेवांच्या जोडणीत अडथळे निर्माण झाले.
कंपनीने प्रभावित सर्व्हर पुन्हा सुरू करणे आणि विविध भागांतील नेटवर्क वाहतूक अन्य सर्व्हरकडे वळवणे अशा उपाययोजना सुरू केल्या.
मात्र काही सर्व्हर पुन्हा कार्यरत झाल्यानंतर त्यांच्यावर वापरकर्त्यांचा ताण वाढल्यास ते पुन्हा प्रतिसाद देणे थांबवत असल्याचेही आढळले.
त्यामुळे सेवा पूर्णपणे पूर्ववत होण्यास विलंब झाला.
सायबर हल्ल्याची शक्यता?
मायक्रोसॉफ्टने उपलब्ध तपासात सायबर हल्ला किंवा जाणीवपूर्वक केलेल्या घातपाताचे पुरावे आढळले नसल्याचे सांगितले आहे.
काही सर्व्हर अनपेक्षितपणे बंद पडल्यामुळे समस्या निर्माण झाल्याचे कंपनीचे प्राथमिक स्पष्टीकरण आहे.
मात्र सर्व्हरमध्ये ही समस्या नेमकी कशामुळे निर्माण झाली, याचे अंतिम तांत्रिक कारण अद्याप स्पष्ट करण्यात आलेले नाही.
त्यामुळे या घटनेमागे सदोष सॉफ्टवेअर अपडेटच कारणीभूत होते, असा निश्चित निष्कर्ष सध्या काढता येणार नाही.
एअर इंडियाच्या सेवा सुरू; इतर कंपन्यांकडून सूचना
स्पाईसजेटच्या विमानसेवांना फटका बसला असताना एअर इंडियाने आपले विमान परिचालन सुरळीत असल्याचे स्पष्ट केले आहे.
मायक्रोसॉफ्टच्या बिघाडाच्या पार्श्वभूमीवर ईमेल संपर्क व्यवस्थेत अडचण येऊ नये यासाठी पर्यायी व्यवस्था केल्याचे एअर इंडियाने सांगितले.
इंडिगो आणि अकासा एअर यांनीही प्रवाशांना विमानांच्या वेळापत्रकातील संभाव्य बदलांकडे लक्ष ठेवण्याचे आवाहन केले आहे.
प्रवाशांनी विमानतळाकडे जाण्यापूर्वी संबंधित विमान कंपनीच्या अधिकृत संकेतस्थळावरून किंवा मोबाइल ॲपवरून उड्डाणाची स्थिती तपासावी, असे सुचवण्यात आले आहे.
डिजिटल व्यवस्थेवरील अवलंबित्व पुन्हा चर्चेत
या घटनेमुळे जगभरातील व्यवसाय, शासकीय संस्था आणि हवाई वाहतूक व्यवस्थेचे मोठ्या तंत्रज्ञान कंपन्यांच्या सेवांवरील अवलंबित्व पुन्हा चर्चेत आले आहे.
ईमेल, ऑनलाइन बैठका, क्लाउडवर आधारित दस्तऐवज आणि विविध डिजिटल प्रणाली एकाच कंपनीच्या पायाभूत सुविधांवर अवलंबून असल्यास मोठ्या बिघाडामुळे अनेक क्षेत्रांचे कामकाज एकाच वेळी प्रभावित होऊ शकते.
मायक्रोसॉफ्टच्या अभियंत्यांकडून बिघाड दूर करण्याचे प्रयत्न सुरू असून, काही वापरकर्त्यांच्या सेवांमध्ये सुधारणा झाल्याचे वृत्त आहे.
मात्र कंपनीकडून सर्व सेवांची संपूर्ण पुनर्बहाली झाल्याची निश्चित घोषणा उपलब्ध नसल्याने वापरकर्त्यांनी अधिकृत अद्ययावत माहितीकडे लक्ष ठेवणे आवश्यक आहे.
दिल्ली-पुणेसह तीन विमानसेवा रद्द होण्यापर्यंत या जागतिक तांत्रिक बिघाडाचे परिणाम पोहोचल्याने डिजिटल सेवा आणि अत्यावश्यक वाहतूक व्यवस्थेसाठी सक्षम पर्यायी प्रणाली किती आवश्यक आहेत, हा प्रश्न पुन्हा ऐरणीवर आला आहे.
माय मराठी वृत्तसेवा
महाराष्ट्राचा आवाज जगभर
