१८.४० किलोमीटरचा उन्नत मेट्रो मार्ग, १२ स्थानके आणि १५.६२ किलोमीटरचे उड्डाणपूल; प्रवासाचा वेळ ४० ते ५० टक्क्यांनी कमी होण्याचा अंदाज, साडेतीन वर्षांत प्रकल्प पूर्ण करण्याचे मुख्यमंत्र्यांचे निर्देश
मुंबई, २९ ऑक्टोबर २०२६ | माय मराठी वृत्तसेवा
मुंबई महानगर प्रदेशातील कल्याण-डोंबिवली आणि नवी मुंबईदरम्यानचा प्रवास अधिक वेगवान करण्याच्या दृष्टीने राज्य सरकारने महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. मानपाडा-काटई नाका ते कल्याण फाटा मार्गे तळोजा या १८.४० किलोमीटर लांबीच्या मेट्रो मार्गिका १२-अ प्रकल्पाला १३ हजार ८५६ कोटी ३७ लाख रुपयांच्या खर्चासह मंजुरी देण्यात आली आहे.
मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या अध्यक्षतेखाली मंगळवार, २७ ऑक्टोबर रोजी मंत्रालयात झालेल्या मंत्रिमंडळ पायाभूत सुविधा समितीच्या बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आला. प्रकल्प साडेतीन वर्षांत पूर्ण करण्याचे निर्देश मुख्यमंत्र्यांनी संबंधित अधिकाऱ्यांना दिले आहेत.
मेट्रोसह उड्डाणपुलांचीही उभारणी
या प्रकल्पांतर्गत संपूर्ण १८.४० किलोमीटरचा मेट्रो मार्ग उन्नत स्वरूपाचा असेल. मार्गावर १२ उन्नत मेट्रो स्थानके प्रस्तावित आहेत.
विशेष म्हणजे या मेट्रो प्रकल्पासोबत रस्ते वाहतुकीसाठी एकात्मिक उड्डाणपुलांचाही समावेश करण्यात आला आहे. त्यामध्ये ६.९३ किलोमीटर लांबीचा चारपदरी आणि ८.६९ किलोमीटर लांबीचा सहापदरी उड्डाणपूल प्रस्तावित आहे.
या दोन्ही उड्डाणपुलांची एकत्रित लांबी १५.६२ किलोमीटर असेल. त्यामुळे मेट्रो प्रवाशांबरोबरच रस्ते वाहतुकीलाही दिलासा मिळण्याची अपेक्षा आहे.
दररोज ४ लाख ७४ हजार प्रवासी अपेक्षित
मुंबई महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरणाच्या (एमएमआरडीए) अंदाजानुसार मेट्रो १२-अ मार्गिकेचा दररोज सुमारे ४ लाख ७४ हजार प्रवासी लाभ घेऊ शकतील.
कल्याण-डोंबिवली परिसरातून नवी मुंबईतील औद्योगिक क्षेत्रे, व्यवसाय केंद्रे आणि मालवाहतूक केंद्रांकडे जाणाऱ्या नागरिकांसाठी ही मार्गिका महत्त्वाची ठरू शकते.
मेट्रो सेवा सुरू झाल्यानंतर सध्याच्या रस्ते प्रवासाच्या तुलनेत प्रवासाचा वेळ ४० ते ५० टक्क्यांनी कमी होऊ शकतो, असा अधिकाऱ्यांचा अंदाज आहे. मात्र प्रत्यक्ष वेळेची बचत मार्गिका सुरू झाल्यानंतरच स्पष्ट होईल.
इतर मेट्रो मार्गिकांशी जोडणी
मेट्रो १२-अ मार्गिका ही स्वतंत्र सेवा न राहता मुंबई महानगर प्रदेशातील इतर मेट्रो आणि रेल्वे प्रकल्पांशी जोडण्याचे नियोजन आहे.
काटई नाका परिसरात मेट्रो मार्गिका १२ आणि प्रस्तावित बुलेट ट्रेन जोडमार्गाशी संपर्काची तरतूद करण्यात येणार आहे.
काटई नाका ते कल्याण फाटा या परिसरात मेट्रो मार्गिका १४ शी जोडणी प्रस्तावित आहे. तसेच अमनदूत येथे नवी मुंबई मेट्रो मार्गिका १ शी प्रवाशांना जोडणी मिळण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे.
प्रत्येक मेट्रो स्थानकासाठी पूरक बससेवा उपलब्ध करून देण्याचाही प्रस्ताव आहे. त्यामुळे स्थानकांपासून घर, कार्यालय आणि औद्योगिक परिसरापर्यंत प्रवाशांना पोहोचणे अधिक सोयीचे होऊ शकते.
एमएमआरडीएकडे प्रकल्पाची जबाबदारी
मेट्रो १२-अ मार्गिका आणि संबंधित उड्डाणपुलांच्या अंमलबजावणीसाठी एमएमआरडीएची विशेष नियोजन प्राधिकरण म्हणून नियुक्ती करण्यासही समितीने मंजुरी दिली आहे.
प्रकल्पाच्या प्रभावक्षेत्रातील निश्चित केलेल्या शासकीय जमिनी एमएमआरडीएकडे हस्तांतरित करण्यास मान्यता देण्यात आली आहे. या जमिनींचा विकास आणि प्रकल्पासाठी निधी उभारणी यासाठी उपयोग करण्यात येणार आहे.
२०२७ हे ‘मेट्रो वर्ष’; रखडलेल्या प्रकल्पांना गती देण्याचे निर्देश
मुंबई महानगर प्रदेशातील अनेक मेट्रो प्रकल्पांना विलंब होत असल्याच्या पार्श्वभूमीवर हा निर्णय महत्त्वाचा मानला जात आहे.
यापूर्वी मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी २०२७ हे ‘मेट्रो वर्ष’ म्हणून लक्षात घेऊन सुरू असलेल्या मेट्रो प्रकल्पांना गती देण्याचे निर्देश एमएमआरडीएला दिले होते.
नव्या मेट्रो १२-अ प्रकल्पाबाबतही निश्चित केलेली साडेतीन वर्षांची मुदत पाळण्यावर राज्य सरकारने भर दिला आहे.
कल्याण-डोंबिवली आणि नवी मुंबईला जोडणारी ही मार्गिका पूर्ण झाल्यानंतर दैनंदिन प्रवाशांना पर्यायी सार्वजनिक वाहतूक उपलब्ध होईल. मात्र प्रकल्पाचा प्रत्यक्ष खर्च, बांधकामाचा वेग आणि निर्धारित वेळेत काम पूर्ण होते का, याकडे आता नागरिकांचे लक्ष राहणार आहे.
