१ नोव्हेंबरपासून नवीन वाहतूक नियम लागू; कारसाठी ताशी १००, तर प्रवासी बससाठी ८० किलोमीटर वेगमर्यादा; धोकादायक पदार्थांची वाहतूक करणाऱ्या वाहनांनाही मनाई
पुणे, २६ ऑक्टोबर २०२६ | माय मराठी प्रतिनिधी
मुंबई–पुणे यशवंतराव चव्हाण द्रुतगती महामार्गावरील बहुचर्चित ‘मिसिंग लिंक’ अर्थात ‘कनेक्टिंग लिंक’ प्रकल्पासाठी राज्य सरकारच्या वाहतूक विभागाने महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. या मार्गावरील बोगद्यांची रचना, तांत्रिक बाबी आणि प्रवाशांच्या सुरक्षिततेचा विचार करून मालवाहू वाहनांना कायमस्वरूपी प्रवेशबंदी घालण्यात आली असून, खासगी कार आणि प्रवासी बससाठी स्वतंत्र वेगमर्यादा निश्चित करण्यात आली आहे.
हे नवीन वाहतूक नियम १ नोव्हेंबर २०२६ पासून पुढील आदेश होईपर्यंत लागू राहणार आहेत.
महाराष्ट्र राज्याचे अपर पोलीस महासंचालक (वाहतूक) प्रवीण साळुंके यांनी २६ ऑक्टोबर रोजी यासंदर्भातील अधिकृत अधिसूचना जारी केली आहे. मोटार वाहन अधिनियम, १९८८ मधील कलम ११२(२) अंतर्गत प्राप्त अधिकारांचा वापर करून हे कायमस्वरूपी वाहतूक निर्बंध निश्चित करण्यात आले आहेत.
महामार्ग पोलीस, पुणे परिक्षेत्र यांनीही स्वतंत्र प्रसिद्धीपत्रक जारी करून वाहनचालकांना नवीन नियमांची माहिती दिली आहे.
खासगी कार आणि प्रवासी बसनाच प्रवेश
मिसिंग लिंक मार्गावर प्रामुख्याने खासगी प्रवासी वाहनांना परवानगी देण्यात आली आहे.
यामध्ये खासगी कार, जीप तसेच इतर बिगर-वाहतूक हलक्या मोटार वाहनांचा समावेश आहे. याशिवाय प्रवासी बस आणि अधिसूचनेनुसार पात्र प्रवासी वाहनांनाही या मार्गाचा वापर करता येणार आहे.
मात्र, वाहनाच्या प्रकारानुसार स्वतंत्र वेगमर्यादा निश्चित करण्यात आली आहे.
खासगी कार आणि हलक्या मोटार वाहनांसाठी कमाल वेगमर्यादा ताशी १०० किलोमीटर, तर प्रवासी बससाठी ताशी ८० किलोमीटर निश्चित करण्यात आली आहे.
बोगद्यांमधून प्रवास करताना वाहनचालकांनी निर्धारित वेगमर्यादा पाळावी आणि वाहतूक पोलिसांच्या सूचनांचे काटेकोर पालन करावे, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
पिकअप, टाटा एससह सर्व मालवाहू वाहनांना प्रवेशबंदी
नवीन अधिसूचनेतील सर्वांत महत्त्वाचा निर्णय म्हणजे मिसिंग लिंक मार्गावर सर्व प्रकारच्या मालवाहू वाहनांना कायमस्वरूपी प्रवेशबंदी घालण्यात आली आहे.
यामध्ये अवजड ट्रक आणि मालवाहू वाहने यांच्यासह पिकअप व्हॅन, टाटा एस तसेच इतर हलक्या मालवाहू वाहनांचाही समावेश आहे.
त्यामुळे आकाराने लहान असले तरी मालवाहतुकीसाठी वापरण्यात येणाऱ्या वाहनांना मिसिंग लिंकवरून जाता येणार नाही.
अशा सर्व वाहनांनी मुंबई–पुणे द्रुतगती महामार्गाच्या सध्याच्या मूळ मार्गिकेचा वापर सुरू ठेवावा, असे स्पष्ट निर्देश देण्यात आले आहेत.
ज्वलनशील आणि स्फोटक पदार्थ वाहणाऱ्या वाहनांवरही बंदी
मिसिंग लिंकवरील बोगद्यांमध्ये सुरक्षिततेचा प्रश्न लक्षात घेऊन धोकादायक पदार्थांची वाहतूक करणाऱ्या वाहनांनाही प्रवेशबंदी घालण्यात आली आहे.
ज्वलनशील, स्फोटक किंवा इतर धोकादायक पदार्थ घेऊन जाणाऱ्या वाहनांना या मार्गावरून प्रवास करण्याची परवानगी नसेल.
अशा वाहनांनी विद्यमान द्रुतगती महामार्गाचा वापर करणे आवश्यक राहणार आहे.
केंद्रीय रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालयाच्या मार्गदर्शक तत्त्वांचा तसेच बोगद्यांमधील सुरक्षिततेच्या निकषांचा विचार करून हे निर्बंध घालण्यात आल्याचे अधिसूचनेत नमूद करण्यात आले आहे.
वेगमर्यादेचे उल्लंघन केल्यास कारवाई
मिसिंग लिंकवरील वेगमर्यादा निश्चित करताना प्रवासी वाहनांच्या सुरक्षिततेला प्राधान्य देण्यात आले आहे.
कारसाठी ताशी १०० किलोमीटर आणि प्रवासी बससाठी ताशी ८० किलोमीटर ही कमाल मर्यादा निश्चित करण्यात आली आहे.
अधिसूचनेनुसार, निर्धारित कमाल वेगमर्यादेच्या पाच टक्क्यांच्या मर्यादेतील वेग नोंदवला गेल्यास मोटार वाहन अधिनियमाच्या कलम १८३ अंतर्गत वेगमर्यादा उल्लंघनाची दखल घेतली जाणार नाही, अशी तरतूद नमूद करण्यात आली आहे.
तथापि, वाहनचालकांनी या तरतुदीचा वेग वाढविण्याची परवानगी म्हणून अर्थ न घेता निर्धारित वेगमर्यादेचे पालन करावे, असे महामार्ग पोलिसांचे आवाहन आहे.
१ नोव्हेंबरपासून नियमांची अंमलबजावणी
अपर पोलीस महासंचालक प्रवीण साळुंके यांनी २६ ऑक्टोबर रोजी अधिसूचनेवर स्वाक्षरी केली आहे.
त्यानुसार नवीन वाहतूक नियम १ नोव्हेंबर २०२६ पासून पुढील आदेश होईपर्यंत कायमस्वरूपी लागू राहणार आहेत.
या निर्णयाची माहिती गृह विभाग, सार्वजनिक बांधकाम विभाग, परिवहन विभाग, महाराष्ट्र राज्य रस्ते विकास महामंडळ, महामार्ग पोलीस आणि संबंधित प्रशासकीय यंत्रणांना देण्यात आली आहे.
मिसिंग लिंकवर योग्य ठिकाणी वेगमर्यादांचे सूचना फलक बसविण्याबाबत महाराष्ट्र राज्य रस्ते विकास महामंडळालाही कळविण्यात आले आहे.
मिसिंग लिंक प्रत्यक्ष वाहतुकीसाठी कधी सुरू होणार?
या संदर्भात एक महत्त्वाची बाब लक्षात घेण्यासारखी आहे.
वाहतूक विभागाच्या मूळ अधिसूचनेच्या प्रस्तावनेत मिसिंग लिंक प्रकल्पाचे काम पूर्ण झाले असून हा मार्ग १ मे २०२६ पासून सार्वजनिक वाहतुकीसाठी खुला करण्यात येत असल्याचा उल्लेख आहे.
मात्र, याच अधिसूचनेत नवीन वाहतूक नियम १ नोव्हेंबर २०२६ पासून लागू होणार असल्याचे स्पष्ट करण्यात आले आहे.
त्यामुळे नवीन नियम लागू होण्याची तारीख निश्चित असली, तरी मिसिंग लिंकवरील प्रत्यक्ष वाहतूक सुरू होण्याची सद्यस्थिती स्वतंत्रपणे स्पष्ट होणे आवश्यक आहे.
या दोन तारखांमधील फरक लक्षात घेता, मिसिंग लिंक प्रत्यक्ष सुरू झाल्याचे केवळ या अधिसूचनेवरून निश्चितपणे सांगता येणार नाही.
महामार्ग पोलिसांचे वाहनचालकांना आवाहन
महामार्ग पोलीस, पुणे परिक्षेत्र यांनी जारी केलेल्या प्रसिद्धीपत्रकात वाहनचालकांसाठी विशेष सूचना देण्यात आल्या आहेत.
मिसिंग लिंक मार्गावर प्रवेश करण्यापूर्वी संबंधित वाहनाला या मार्गावर प्रवास करण्याची परवानगी आहे की नाही, याची खात्री करावी.
मालवाहू आणि अवजड वाहनचालकांनी मिसिंग लिंककडे जाण्याचा प्रयत्न न करता द्रुतगती महामार्गाच्या सध्याच्या मार्गिकेचा वापर करावा.
बोगद्यांमधून प्रवास करताना निर्धारित वेगमर्यादा पाळावी आणि वाहतूक पोलिसांच्या सूचनांचे पालन करावे.
प्रवाशांसाठी महत्त्वाची चौकट
मिसिंग लिंकवरील नवीन वाहतूक नियम
| वाहनाचा प्रकार | नियम |
|---|---|
| खासगी कार, जीप व बिगर-वाहतूक हलकी वाहने | प्रवेशास परवानगी |
| प्रवासी बस व पात्र प्रवासी वाहने | प्रवेशास परवानगी |
| कार व हलकी मोटार वाहने | कमाल वेग १०० किमी/तास |
| प्रवासी बस | कमाल वेग ८० किमी/तास |
| ट्रक व सर्व मालवाहू वाहने | कायमस्वरूपी प्रवेशबंदी |
| पिकअप व्हॅन, टाटा एस | प्रवेशबंदी |
| ज्वलनशील व स्फोटक पदार्थ वाहणारी वाहने | सक्त प्रवेशबंदी |
| नियम लागू होण्याची तारीख | १ नोव्हेंबर २०२६ |
मुंबई–पुणे महामार्गावरील मिसिंग लिंकच्या नव्या वाहतूक व्यवस्थेमुळे प्रवासी आणि मालवाहू वाहनांसाठी स्वतंत्र मार्गांचा वापर आवश्यक ठरणार आहे. त्यामुळे या मार्गावर प्रवास करणाऱ्या नागरिकांनी नवीन नियमांची माहिती घेऊन त्यांचे पालन करणे महत्त्वाचे आहे.
— माय मराठी
महाराष्ट्राचा आवाज जगभर | mymarathi.net

