आचार्य विनोबा भावे यांच्या मातोश्री रुख्मिणीदेवी यांच्या १५० व्या जयंतीनिमित्त यात्रेचे पुण्यात स्वागत; ‘जय जगत’च्या विचारातून प्रेम, बंधुता आणि सेवाभावाचा संदेश
पुणे | दि. २३ ऑक्टोबर २०२६ | माय मराठी वृत्त
‘जय जगत’ या मानवतावादी विचारातून समाजामध्ये प्रेम, बंधुता, अहिंसा आणि सेवाभाव रुजविण्याचा संदेश देणारी ‘विनोबा मातृशक्ती स्मृती संदेश यात्रा’ समाजासाठी निश्चितच प्रेरणादायी ठरेल, असे प्रतिपादन उत्तर प्रदेशातील विनोबा सेवा आश्रमाचे प्रमुख रमेशभैय्या यांनी केले.
आचार्य विनोबा भावे यांच्या मातोश्री पूजनीय रुख्मिणीदेवी यांच्या १५० व्या जयंतीनिमित्त कर्नाटकातील जमखंडी येथून धुळ्याकडे निघालेल्या मातृशक्ती स्मृती संदेश यात्रेचे पुण्यात उत्साहात स्वागत करण्यात आले. आगाखान पॅलेस येथे आयोजित कार्यक्रमात गांधीवादी विचारांचे अनुयायी, सामाजिक कार्यकर्ते आणि नागरिक सहभागी झाले होते.
यावेळी रमेशभैय्या, माजी आमदार तथा महाराष्ट्र प्रदेश काँग्रेसचे वरिष्ठ उपाध्यक्ष मोहन जोशी आणि ॲड. सतीश म्हस्के यांनी उपस्थितांशी संवाद साधला.
‘विनोबाजींच्या कार्यामागे मातृसंस्कारांचे मोठे योगदान’
आचार्य विनोबा भावे यांच्या व्यक्तिमत्त्वाच्या जडणघडणीत त्यांच्या मातोश्री रुख्मिणीदेवी यांचे महत्त्वपूर्ण योगदान होते, असे रमेशभैय्या यांनी सांगितले.
रुख्मिणीदेवींनी आपल्या मुलांवर सेवाभाव, त्याग, मानवता आणि समाजाप्रती जबाबदारीचे संस्कार केले. त्यातूनच विनोबाजींच्या विचारांना आणि सामाजिक कार्याला दिशा मिळाली, असे त्यांनी नमूद केले.
महात्मा गांधी यांनी विनोबाजींना दिलेल्या ‘विनोबा’ या नावाचा संबंध महाराष्ट्राच्या संत परंपरेतील ज्ञानोबा, तुकोबा आणि विठोबा या नावांशी जोडला जात असल्याचा संदर्भही रमेशभैय्या यांनी आपल्या भाषणातून दिला.
‘तीनही पुत्रांनी समाजसेवेचा मार्ग स्वीकारला’ – मोहन जोशी
माजी आमदार मोहन जोशी यांनी रुख्मिणीदेवी यांच्या त्यागमय जीवनाचा गौरव केला.
रुख्मिणीदेवींनी आचार्य विनोबा भावे, बाळकृष्ण अर्थात बाळकोबा भावे आणि शिवाजीराव भावे या तीनही पुत्रांवर समाजसेवेचे संस्कार केले. त्यांच्या प्रेरणेतून या तिघांनीही सार्वजनिक जीवनात सेवा आणि समर्पणाला महत्त्व दिले, असे जोशी यांनी सांगितले.
मातृसंस्कारातून व्यक्ती आणि समाजाच्या जडणघडणीला दिशा मिळते. रुख्मिणीदेवी यांचे जीवन हे त्याचे प्रेरणादायी उदाहरण असल्याचेही त्यांनी नमूद केले.
‘मातृशक्तीच्या कार्यातून तरुणांनी प्रेरणा घ्यावी’
ॲड. सतीश म्हस्के यांनी मातृशक्तीच्या योगदानाचे महत्त्व विशद केले.
समाजात प्रेम, सहकार्य, समता आणि सेवा यांसारखी जीवनमूल्ये रुजविण्यासाठी अशा यात्रांचे महत्त्व असल्याचे सांगत त्यांनी तरुण पिढीने या विचारांचा आदर्श घ्यावा, असे आवाहन केले.
जमखंडी ते धुळे; गांधी-विनोबा विचारांचा प्रसार
रुख्मिणीदेवी यांच्या १५० व्या जयंतीनिमित्त कर्नाटकातील जमखंडीपासून महाराष्ट्रातील धुळेपर्यंत या संदेश यात्रेचे आयोजन करण्यात आले आहे.
यात्रेच्या माध्यमातून विविध ठिकाणी नागरिक, विद्यार्थी आणि सामाजिक कार्यकर्त्यांशी संवाद साधून गांधी-विनोबा यांचे विचार, अहिंसा, सर्वोदय आणि मातृशक्तीचे महत्त्व पटवून दिले जात आहे.
पुण्यातील कार्यक्रमात मोहन जोशी यांच्यासह सुनील मलके, चेतन अगरवाल, अनिल आहीर, कन्हैया मिनेकर, विकास सुपनवार, सुरेश राठोड, मामा खांदवे, सागर खांदवे, ताराताई शर्मा, कैलास गलांडे, डॉ. पराग सोनावणे, अमित कांबळे, बाळासाहेब पराड, विनय माळी, विनोद तोरणे आदी उपस्थित होते.
समाजातील मतभेद दूर करून माणुसकी, प्रेम, बंधुता आणि सेवाभाव वाढविणारा ‘जय जगत’चा विचार नव्या पिढीपर्यंत पोहोचविण्याचा संदेश या यात्रेतून देण्यात आला.

