उर्वरित ७५ टक्के अग्निवीरांना दोन वर्षांची मुदतवाढ; सहा वर्षांनंतरही नियमित सैन्यसेवेत जाण्याचा मार्ग खुला, वाढीव वेतन मिळणार — सीडीएस जनरल एन. एस. राजा सुब्रमणी
नवी दिल्ली, दि. ४ नोव्हेंबर २०२६ (माय मराठी वृत्तसेवा) :
देशातील लाखो अग्निवीरांच्या भवितव्याच्या दृष्टीने केंद्र सरकारने महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. अग्निपथ योजनेंतर्गत चार वर्षांचा सेवा कालावधी पूर्ण करणाऱ्या आणि नियमित सैन्यसेवेत निवड न झालेल्या अग्निवीरांना आता आणखी दोन वर्षे सेवा करण्याची संधी मिळणार आहे. यामुळे पात्र अग्निवीरांचा एकूण सेवा कालावधी सहा वर्षांपर्यंत वाढू शकणार आहे.
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखाली बुधवारी झालेल्या केंद्रीय मंत्रिमंडळाच्या बैठकीत या प्रस्तावाला मंजुरी देण्यात आली. त्यानंतर चीफ ऑफ डिफेन्स स्टाफ (सीडीएस) जनरल एन. एस. राजा सुब्रमणी यांनी पत्रकार परिषदेत या निर्णयाची घोषणा केली.
उर्वरित ७५ टक्के अग्निवीरांना दोन वर्षांची संधी
अग्निपथ योजना १४ जून २०२२ रोजी सुरू करण्यात आली होती. या योजनेंतर्गत भारतीय लष्कर, नौदल आणि हवाई दलात तरुणांची चार वर्षांसाठी भरती केली जाते.
मूळ नियमानुसार चार वर्षांची सेवा पूर्ण करणाऱ्या प्रत्येक तुकडीतील जास्तीत जास्त २५ टक्के अग्निवीरांची गुणवत्तेच्या आधारे नियमित सैन्यसेवेसाठी निवड केली जाते. उर्वरित ७५ टक्के अग्निवीरांना सेवेतून बाहेर पडावे लागत होते.
आता याच उर्वरित ७५ टक्के अग्निवीरांना आणखी दोन वर्षांच्या सेवाकालाचा पर्याय दिला जाणार आहे.
ही मुदतवाढ संबंधित अग्निवीरांच्या इच्छेवर अवलंबून असेल.
सहा वर्षांनंतर कायमस्वरूपी सैन्यसेवेची संधी
सीडीएस जनरल सुब्रमणी यांनी सांगितले की, अतिरिक्त दोन वर्षांचा कार्यकाळ पूर्ण केल्यानंतर सैन्यात पुढेही सेवा करण्याची इच्छा असलेल्या अग्निवीरांना नियमित भरतीसाठी संधी उपलब्ध होईल.
मात्र त्यासाठी निर्धारित निवड निकष, शारीरिक पात्रता, कामगिरी आणि सैन्यदलांच्या आवश्यक अटी पूर्ण कराव्या लागतील.
त्यामुळे सहा वर्षांची सेवा पूर्ण केली म्हणजे प्रत्येक अग्निवीराला आपोआप कायमस्वरूपी नोकरी मिळेल, असे नाही.
नवीन निर्णयामुळे मात्र चार वर्षांनंतर सेवेतून बाहेर पडणाऱ्या अग्निवीरांसमोर आणखी एक संधी उपलब्ध झाली आहे.
वाढीव वेतन आणि भत्त्यांचाही लाभ
दोन वर्षांच्या अतिरिक्त सेवाकालात अग्निवीरांना सध्याच्या तुलनेत अधिक वेतन दिले जाणार असल्याची माहिती सीडीएस यांनी दिली.
या वाढीव सेवाकालातील वेतन आणि इतर सेवाशर्तींचे सविस्तर नियम संबंधित संरक्षण यंत्रणांकडून स्पष्ट केले जाणे अपेक्षित आहे.
डिसेंबरपर्यंत १८,३०० अग्निवीरांची सेवा संपणार होती
अग्निपथ योजनेच्या पहिल्या तुकडीतील सुमारे २४ हजार ४०० अग्निवीरांनी २०२२ मध्ये सेवा सुरू केली होती.
त्यापैकी सुमारे १८ हजार ३०० अग्निवीरांचा चार वर्षांचा कार्यकाळ ३१ डिसेंबर २०२६ पर्यंत पूर्ण होणार होता.
मूळ नियमानुसार या अग्निवीरांना नोव्हेंबरच्या मध्यापासून टप्प्याटप्प्याने सेवेतून मुक्त करण्याची प्रक्रिया सुरू होणार होती.
मात्र केंद्र सरकारच्या नव्या निर्णयामुळे त्यांना आणखी दोन वर्षे सैन्यात सेवा करण्याची संधी मिळणार आहे.
‘अग्निवीरांच्या कामगिरीबाबत सकारात्मक प्रतिसाद’
गेल्या चार वर्षांत अग्निवीरांच्या कामगिरीचे सातत्याने मूल्यमापन करण्यात आले. त्यांच्या कार्यक्षमतेबाबत संरक्षण दलांकडून सकारात्मक प्रतिसाद मिळाल्याचे जनरल सुब्रमणी यांनी सांगितले.
याच अनुभवाच्या आधारे अग्निवीरांना अतिरिक्त सेवा कालावधी देण्याची शिफारस करण्यात आली होती.
संरक्षण दलांच्या या शिफारशीला केंद्रीय मंत्रिमंडळाने मंजुरी दिली आहे.
अग्निपथ योजनेतील महत्त्वाचा बदल
अग्निपथ योजना सुरू झाल्यापासून चार वर्षांच्या अल्प सेवाकालाबाबत देशभरात चर्चा आणि विरोध झाला होता.
नियमित सैन्यसेवेची मर्यादित संधी, चार वर्षांनंतरचे रोजगाराचे पर्याय आणि माजी अग्निवीरांच्या भवितव्याबाबत विविध संघटनांनी प्रश्न उपस्थित केले होते.
आता दोन वर्षांच्या अतिरिक्त सेवाकालामुळे अग्निवीरांना अधिक काळ सैन्यात काम करण्याची आणि नियमित सेवेसाठी पुन्हा पात्रता सिद्ध करण्याची संधी उपलब्ध होणार आहे.
संरक्षणमंत्री राजनाथ सिंह यांच्याकडून निर्णयाचे स्वागत
संरक्षणमंत्री राजनाथ सिंह यांनी या निर्णयाचे स्वागत केले आहे.
अग्निवीरांसाठी हा अतिरिक्त दोन वर्षांचा कार्यकाळ ‘सेकंड टूर ऑफ ड्युटी’ ठरणार असल्याचे त्यांनी म्हटले आहे.
सैन्यदलांना अधिक सक्षम, तरुण आणि आधुनिक स्वरूप देण्याच्या प्रयत्नांचा हा भाग असल्याचे संरक्षणमंत्र्यांनी नमूद केले.
अग्निवीरांच्या करिअरच्या दृष्टीने महत्त्वपूर्ण असलेल्या या निर्णयानंतर आता वाढीव सेवाकालाची अंमलबजावणी, सुधारित वेतन आणि नियमित सैन्यसेवेच्या निवड प्रक्रियेचे तपशील याकडे लक्ष लागले आहे.

