मिशिगनमधून अमेरिकन सिनेटवर निवडून येणारे पहिले मुस्लिम नेते ठरले अल-सईद; इराणचे संसदेचे अध्यक्ष मोहम्मद बागेर गालीबाफ यांची निवडणूक निकालांवर प्रतिक्रिया
वॉशिंग्टन / तेहरान, दि. ४ नोव्हेंबर २०२६ (माय मराठी वृत्तसेवा) :
अमेरिकेच्या मध्यावधी निवडणुकीत राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या रिपब्लिकन पक्षाला मोठा पराभव पत्करावा लागल्यानंतर देशांतर्गत आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावर राजकीय प्रतिक्रिया उमटत आहेत. मिशिगनमधून डेमोक्रॅटिक पक्षाचे अब्दुल अल-सईद यांनी ऐतिहासिक विजय मिळवला आहे. दुसरीकडे, इराणच्या संसदेचे अध्यक्ष मोहम्मद बागेर गालीबाफ यांनी या निकालांचा अर्थ अमेरिकन जनतेने युद्धाला दिलेला नकार असा लावला आहे.
डेमोक्रॅटिक पक्षाने अमेरिकन काँग्रेसच्या प्रतिनिधी सभा आणि सिनेट या दोन्ही सभागृहांवर नियंत्रण मिळवले आहे. वाढता जीवनावश्यक खर्च, इंधनाचे दर आणि इराणमधील युद्ध हे निवडणुकीतील प्रमुख मुद्दे ठरले.
‘माझे नाव आणि धर्म तुमच्या आर्थिक अडचणींना जबाबदार नाहीत’
मिशिगनमधून सिनेटवर निवडून आलेल्या अब्दुल अल-सईद यांनी प्रचारादरम्यान ट्रम्प आणि रिपब्लिकन नेत्यांकडून झालेल्या टीकेला प्रत्युत्तर देताना नागरिकांच्या आर्थिक समस्यांचा मुद्दा उपस्थित केला.
आपले नाव किंवा धार्मिक श्रद्धा यामुळे पेट्रोल आणि किराणा सामानाच्या किमती वाढलेल्या नाहीत. नागरिकांना डॉक्टरांकडे जाण्यासाठी आर्थिक संघर्ष करावा लागतो, त्यालाही आपली ओळख कारणीभूत नाही, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
आपल्यावरील वैयक्तिक टीकेपेक्षा सामान्य कुटुंबांचा खर्च, आरोग्यसेवा आणि शिक्षण यांसारखे प्रश्न महत्त्वाचे असल्याची भूमिका त्यांनी मांडली.
ट्रम्प यांच्या टीकेला प्रत्युत्तर देताना अल-सईद यांनी आता आपल्याला ‘सिनेटर’ म्हणून संबोधावे, असा टोलाही लगावला होता.
अमेरिकन सिनेटमध्ये नवा इतिहास
४२ वर्षीय अब्दुल अल-सईद यांनी मिशिगनमधील खुल्या सिनेट जागेवर रिपब्लिकन पक्षाचे माईक रॉजर्स यांचा पराभव केला.
या विजयामुळे ते अमेरिकन सिनेटवर निवडून येणारे पहिले मुस्लिम व्यक्ती ठरले आहेत.
अल-सईद हे यापूर्वी सार्वजनिक आरोग्य क्षेत्रात कार्यरत होते. निवडणूक प्रचारात त्यांनी सार्वत्रिक आरोग्यसेवा, सामान्य नागरिकांचा आर्थिक भार कमी करणे आणि राजकारणातील मोठ्या कंपन्यांचा प्रभाव मर्यादित करणे यांवर भर दिला.
‘अमेरिकन जनतेने युद्धाला नकार दिला’ — गालीबाफ
अमेरिकेच्या निवडणूक निकालांवर प्रतिक्रिया देताना इराणच्या संसदेचे अध्यक्ष मोहम्मद बागेर गालीबाफ यांनी अमेरिकन मतदारांनी युद्धाविरोधात कौल दिल्याचा दावा केला.
लोकांनी आपल्या विवेकबुद्धीचा आणि वाढत्या जीवनावश्यक खर्चाचा विचार करून युद्धाला नकार दिला असून इराण या संदेशाचे समर्थन करतो, असे गालीबाफ यांनी सोशल मीडियावरील प्रतिक्रियेत म्हटले.
अमेरिकन सरकारने स्वतःच्या जनतेच्या इच्छेविरोधात बाह्य दबावाखाली निर्णय घेतल्यास गंभीर परिणामांना सामोरे जावे लागेल, असा इशाराही त्यांनी दिला.
इराण युद्ध आणि महागाईचा निवडणुकीवर परिणाम
अमेरिका आणि इराण यांच्यातील संघर्षामुळे जागतिक ऊर्जा बाजारात अस्थिरता निर्माण झाली आहे. इंधनाच्या वाढत्या किमती आणि त्यामुळे सामान्य कुटुंबांच्या खर्चावर झालेला परिणाम अमेरिकेच्या निवडणूक प्रचारात चर्चेचा विषय होता.
ट्रम्प यांनीही इराणमधील युद्धाचा रिपब्लिकन पक्षाच्या निवडणूक कामगिरीवर काही प्रमाणात परिणाम झाल्याचे मान्य केले आहे. मात्र इराणबाबत घेतलेल्या निर्णयांचे त्यांनी समर्थन केले.
अब्दुल अल-सईद यांनी वाढत्या खर्चाचा प्रश्न उपस्थित केला, तर इराणचे गालीबाफ यांनी त्याच निवडणूक निकालांना युद्धविरोधी जनमताचे प्रतीक मानले.
तथापि, अमेरिकेतील सर्व मतदारांनी केवळ युद्धाला विरोध म्हणूनच मतदान केले, असा निष्कर्ष काढता येणार नाही. महागाई, आरोग्यसेवा, सरकारी धोरणे आणि स्थानिक प्रश्न यांचाही निवडणुकीत प्रभाव होता.
ट्रम्प यांच्या उर्वरित कार्यकाळासमोर आव्हाने
डेमोक्रॅटिक पक्षाला काँग्रेसच्या दोन्ही सभागृहांत बहुमत मिळाल्यामुळे जानेवारी २०२७ पासून ट्रम्प प्रशासनासमोरील संसदीय आव्हाने वाढणार आहेत.
सरकारी खर्च, कायदे, वरिष्ठ नियुक्त्या आणि प्रशासनावरील संसदीय देखरेख यांमध्ये विरोधी पक्षाची भूमिका अधिक प्रभावी होऊ शकते.
मिशिगनमधील अब्दुल अल-सईद यांचा विजय आणि इराणमधून आलेली प्रतिक्रिया यांमुळे अमेरिकेच्या मध्यावधी निवडणुकीतील आर्थिक तसेच परराष्ट्र धोरणाशी संबंधित प्रश्न पुन्हा चर्चेत आले आहेत.

