पुणे: दम्यासंबंधित गैरसमज दूर करुन लोकांच्या मनातील भीती कमी करण्याच्या, तसेच दमाग्रस्तांना बंधमुक्त आयुष्य जगता येण्याच्या उद्देशाने प्रयत्न केले जात आहेत. जागतिक दमा दिनाच्या निमित्ताने दमाच्या यशस्वी नियोजनासाठी ‘बेरोकजिंदगी’ उपक्रमातून इन्हेलेशन थेरपीविषयीचे गैरसमज दूर करण्यासाठी प्रयत्न केले जात आहेत. इन्हेलेशन थेरपी आणि दम्याच्या रुग्णांना समाजात अधिक स्वीकारार्ह बनवण्याचे ध्येय हाती घेण्यात आले आहे. यामुळे रुग्ण आणि त्यांच्या फिजिशयन्समध्ये चांगला संवाद निर्माण होऊ शकेल. आजवर ‘बेरोकजिंदगी’ उपक्रमांतून अनेकांनी दम्यावर विजय मिळवला आहे. दम्याच्या यशस्वी नियोजनासाठी मार्गदर्शक असलेल्या ’बेरोकजिंदगी’ जनजागृती अभियानाला सर्व रुग्णांपर्यंत पोहोचवण्यासाठी आम्ही प्रयत्नशील आहोत, अशी माहिती पुण्यामधील चेस्ट फिजिशियन डॉ. हिमांशू पोफळे आणि पेडियाट्रिशियन, चेस्ट फिजिशियन डॉ. शशांक कदम यांनी पत्रकार परिषदेत दिली.

डॉ. हिमांशू पोफळे म्हणाले, ”दमा आणि इन्हेलेशन थेरपीविषयीचा दृष्टिकोन बदलणे गरजेचे आहे. दम्याचा लोकांच्या जीवनावर होणारा परिणाम व त्याचे गांभीर्य कमी करण्यात इन्हेलेशन उपचारपद्धती मोठी भूमिका बजावते. इन्हेलेशनच्या माध्यमातून घेतल्यामुळे औषधे थेट फुफ्फुसांपर्यंत पोहोचतात. रुग्णांना उपचारांचा संपूर्ण फायदा मिळावा यासाठी सांगण्यात आलेल्या उपचारांचा त्यांनी पूर्णपणे स्वीकार करणे गरजेचे आहे. दमा रोखण्यासाठी आणि त्याच्या लक्षणांपासून सुटका करण्यासाठी तसेच दम्याचा त्रास कमी करून दम्याच्या विकारावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी इन्हेलेशन उपचार केले जातात, पण जेव्हा रुग्ण जनरल प्रॅक्टिशनरला सहाय्य करून त्याने सांगितलेल्या पद्धतीने औषधे घेतो, तेव्हाच त्या उपचारांचा परिणाम दिसतो. इन्हेलर्स, स्पेसर्स, रोटाहेलर्स आणि नेब्युलायझर्स या साधनांच्या माध्यमातून औषधे इन्हेल करण्याची अद्ययावत सुविधा निर्माण झाल्यामुळे दम्याचे नियोजन सोपे झाले आहे. औषधे थेट आवश्यक अवयवापर्यंत म्हणजेच फुफ्फुसांत पोहोचतात. त्यामुळे कोणतेही दुष्परिणाम न होता कमी किंमतींमध्ये औषधांचे सर्वाधिक फायदे मिळतात. लक्षणे नाहीत म्हणजे दमा नाही, हा समज चुकीचा आहे. जरासे बरे वाटू लागले की औषधे थांबवणे योग्य नाही. त्यामुळे आजार पुन्हा बळावतो आणि त्याचा दुहेरी दुष्परिणाम होतो. औषधोपचार थांबवण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घ्यायला हवा. दम्याला दीर्घकालीन उपचारांची गरज असते.”

डॉ. शशांक कदम म्हणाले, ”दीर्घकालीन दम्यासारख्या आजाराबाबत जागृती निर्माण करण्याला अनन्यसाधारण महत्त्व आहे. ‘बेरोकजिंदगी’मुळे दम्यावर विजय मिळवता येणार आहे. रुग्णांना त्यांच्याच आजारावर अधिक योग्य पद्धतीने उपचार घेण्यामध्ये स्वत:ला सहभागी करुन घेता येणार आहे. डॉक्टरांच्या सहाय्याने दम्यावर नियंत्रण मिळवून इन्हेलरचा कमीत-कमी वापर करण्याचे ध्येय गाठणे आणि त्याच्या माध्यमातून जीवनाचा संपूर्ण आनंद लुटणे हेच साध्य आहे. दम्याच्या व्यवस्थापनाबाबत अधिक संवाद साधण्याला प्रोत्साहन देऊन आपण जागतिक दमा दिन साजरा करूया.”
“रुग्णांनी इन्हेलर्सचा वापर थांबवण्यामागे औषधोपचारांचा खर्च, दुष्परिणाम, इन्हेलर साधनांबाबत गैरसमज यांसारखी अनेक कारणे आहेत. मानसिक अडचणींमुळेही वापर बंद केला जातो. त्यामध्ये डॉक्टरांच्या उपचारांबद्दल असमाधान, अवास्तव अपेक्षा, एखाद्याच्या परिस्थितीबद्दल मनात राग, रोगाच्या स्थितीला कमी लेखणे, आरोग्याबाबत निष्काळजीपणा आदी. दम्यावर विजय मिळवायचा असेल तर परिणामकारक उपचार म्हणजेच इन्हेलेशन थेरपी घेणे गरजेचे आहे. भारतात हे उपचार अगदी कमीत-कमी म्हणजे दिवासाला 4 ते 6 रुपयांपर्यंत इतक्या कमी किंमतीत उपलब्ध आहेत,” असेही डॉ. कदम यांनी नमूद केले.

डॉ. पोफळे म्हणाले, ”इन्हेल्ड कॉर्टिकॉस्टेरॉइड थेरपी (आयसीटी) हा दम्याच्या नियंत्रणाची पायाभरणी आहे. कोणत्याही उपचारांचा परिणाम साधण्यासाठी व सुरक्षितता राखण्यासाठी पद्धती आणि आवश्यक तेवढे औषध देणे महत्त्वाचे असते. औषध दाह होणार्‍या श्वसनमार्गात लहान डोसच्या स्वरूपात थेट पोहोचते. त्यामुळे संभाव्य दुष्परिणाम कमी होतात. आयसीटीद्वारे दिल्या जाणार्‍या औषधाच्या प्रमाणाच्या तुलनेत तोंडावाटे दिल्या जाणार्‍या औषधांचे प्रमाण अधिक असल्याने दुष्परिणाम संभवतात. तरीही, अज्ञानामुळे अनेक रुग्ण हे उपचार घेतात. अनेकांनी ‘स्टिरॉइड्ज’ हा शब्द ऐकला की त्यांना शरीरातील स्नायू बळकट करणार्‍या पदार्थांचीच आठवण होते. बरेचदा कॉर्टिकोस्टिरॉइड्ज आणि अनॅबोलिक स्टिरॉइड्ज यांच्यात गोंधळ केला जातो.”

राष्ट्रीय दमा शिक्षण आणि प्रतिबंधक कार्यक्रमाच्या (एनएईपीपी) ताज्या मार्गदर्शक तत्त्वांमध्ये असे सांगण्यात आले आहे की, एक वर्षाच्या मुलापासून सर्व वयोगटांतील साध्या किंवा वारंवार होणार्‍या दम्यासाठी इन्हेल्ड कोर्टिकोस्टिरॉइड् थेरपीचा (आयसीएस) वापर करण्यात यावा. इन्हेल्ड कोर्टिकोस्टिरॉइड्मुळे रुग्णाच्या दैनंदिन जीवनाच्या दर्जात सुधारणा होत असल्याचे लक्षात आले आहे. तसेच दम्याचा झटका येण्याचे प्रमाण कमी करण्यात तसेच दमा नियंत्रणात, तोंडावाटे स्टिरॉइड घेण्याची गरज कमी करण्यात तसेच ईआरच्या वार्‍यांचे प्रमाण कमी करण्यात व रुग्णालयात दाखल करण्याचे प्रमाण कमी करण्यातही इन्हेल्ड कोर्टिकोस्टिरॉइड्जची मदत होत आहे.

यावर्षी जागतिक दमा दिनी आपण दम्यावर विजय मिळवणार्‍यांचे यश साजरे करत आहोत, ज्यांनी दम्याविरुद्धचा त्यांचा लढा जिंकला असून, त्यासंबंधी गैरसमजांवरही मात केली आहे. आजार, त्याचा स्वीकार आणि त्याची योग्य थेरपी घेणेबद्दल जागृती निर्माण केल्यामुळे दम्याविरुद्ध आपण एकत्रितपणे विजय मिळवू शकू. आज, ज्यांनी इन्हेलेशन थेरपीच्या माध्यमातून दम्यावर विजय मिळवणे शक्य करून दाखवले, त्यांच्याकडून आम्ही धडा घेत आहोत. त्यांच्याप्रमाणेच ‘बेरोकजिंदगी’ जगण्याचा प्रयत्न करुया. दमा बरा होणे शक्य नसेल, पण त्याच्यावर उपचार नक्की होतात. तुमच्या डॉक्टरांनी सुचवलेल्या इन्हेलेशन थेरपीचा अवलंब करून दमा नियंत्रणात ठेवता येतो आणि तुमच्या जगण्याचा दर्जा उंचावता येतो.

‘यशोत्सव’ स्नेहसंमेलनात ‘यशोगाथा’ प्रकाशन सोहळा संपन्न.

पुणे :  :प्रशिक्षणार्थ्यांना कायमस्वरूपी  रोजगार संधी देण्याचे औद्योगिक जगताचे धोरण कौतुकास्पद आहे असे मत सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापिठाचे  मानद प्राध्यापक डॉ. कॅप्टन. सी. एम. चितळे यांनी  व्यक्त केले.

‘यशस्वी’ संस्थेच्या  विद्यार्थ्यांच्या ‘यशोत्सव’ स्नेहसंमेलनाचे उद्घाटन करताना  ते बोलत होते. यावेळी बोलताना ते पुढे म्हणाले की, कंपन्यांमधून ऑन द जॉब ट्रेनिंग  करणाऱ्या प्रशिक्षणार्थ्याना प्रत्यक्ष मशिनवर व  शॉप फ्लोअर वर काम  करण्याची  संधी मिळत असल्याने  त्यांच्यात कामाप्रती अनुभव संपन्नता वाढीस लागते आणि यामुळेच अशा कौशल्याधिष्टित शिक्षणव्यवस्थेतून तयार होणारे हे  कुशल मनुष्यबळ उद्योगजगताची खरी गरज पूर्ण करण्यास सक्षम ठरते. शिवाजीनगर येथील महाराष्ट्र स्टेट इन्स्टिट्यूट ऑफ हॉटेल मॅनेजमेंट अँड  केटरिंग  टेक्नॉलॉजीच्या  सभागृहात  महाराष्ट्र दिनानिमीत्त  या कार्यक्रमाचे आयोजन  करण्यात आले होते.

तर याप्रसंगी  उपस्थित असणाऱ्या द  सोसायटी  फॉर  डोअरस्टेप स्कुल्सच्या संस्थापक अध्यक्ष रजनीताई परांजपे यांनी आपल्या मनोगतातून सांगितले की,आजही  आपल्या  देशात अगदी पुणे,  मुंबई सारख्या  महानगरांमधुनही  शाळेची पायरीसुद्धा ओलांडू न  शकणारी  हजारो मुले- मुली दिशाहीन आयुष्य जगत आहेत. एकीकडे महागडे अभ्यासक्रम शिकवून बेरोजगारांची संख्या मोठ्या प्रमाणात वाढत असताना दुसरीकडे  ‘यशस्वी’ सारख्या  संस्थेतून  कौशल्य प्रशिक्षणाच्या माध्यमातून रोजगारक्षम युवा पिढी तयार होत आहे, ही  नक्कीच आश्वासक  बाब  आहे, या कार्यक्रमाच्या निमित्ताने मला ‘यशस्वी’ संस्थेच्या विद्यार्थ्यांना आवाहन करायला आवडेल की  त्यांनीही त्यांच्या आयुष्यातील करिअरच्या वाटेवर प्रगती करत असताना  शक्य होईल तितक्या प्रमाणात  अजूनही शाळेत न  पोहोचू शकलेल्या मुला-मुलींना किमान शाळेपर्यन्त  आणण्यासाठी प्रयत्न करावेत.

यावेळी मान्यवरांच्या हस्ते संस्थेच्या ‘यशोगाथा’ विशेषांकाचे प्रकाशन करण्यात आले. तसेच विविध कंपन्यांतून ऑन द जॉब ट्रेनिंगमध्ये शंभर टक्के उपस्थिती असलेल्या विद्यार्थ्यांचे व कंपनीत ऑन  रोल  नोकरीची संधी प्राप्त झालेल्या विद्यार्थ्यांचे प्रातिनिधिक स्वरूपात प्रशस्तीपत्र व सुवर्णपदक देऊन त्यांना मान्यवरांच्या हस्ते गौरविण्यात आले.

तर कार्यक्रमाच्या उत्तरार्धात  विद्यार्थ्यांचे गायन, वादन व समूह गायन  हे कलाविष्कार सादर करण्यात आले.

यावेळी कार्यक्रमाला  ‘यशस्वी’ संस्थेचे  अध्यक्ष  विश्वेश कुलकर्णी,संस्थेच्या  संचालक, स्मिता धुमाळ, संचालक डॉ. मिलिंद मराठे,संजय छत्रे, राजेश नागरे,अधिष्ठाता डॉ. राजेंद्र सबनीस, अध्यापन विभाग प्रमुख डॉ. सुनीता पाटील, संस्थेच्या मनुष्यबळ  व्यवस्थापक  मुक्ता  हुपरीकर, कौशल्य विकास  प्रशिक्षण विभाग प्रमुख संजय सिंग यांच्यासह संस्थेचे  सर्व अध्यापक, सुपरवायजर, फिल्फ ऑफिसर व विद्यार्थी  मोठ्या संख्येने उपस्थित  होते.

कार्यक्रमाचे प्रास्ताविक मुक्त हुपरीकर  यांनी तर आभार प्रदर्शन  डॉ.सुनीता पाटील यांनी  व सूत्रसंचालन योगेश रांगणेकर यांनी  केले.

या कार्यक्रमासाठी श्वेता साळी,हर्षा पटेल,अश्विनी घनवट, वर्षा राणे, प्रशांत कुलकर्णी, वैशाली भुसारी,माधवानंद खांडेकर,सोमन पात्रा, मेघा बोरकर आदींनी विशेष परिश्रम घेतले.

पुणे : महाराष्ट्र राज्‍य स्‍थापनेच्‍या 59 व्या वर्धापन दिनानिमित्त अन्‍न व नागरी पुरवठा आणि ग्राहक संरक्षण, अन्‍न आणि औषध प्रशासन, संसदीय कार्य मंत्री तथा जिल्‍हयाचे पालकमंत्री गिरीश बापट यांच्‍या हस्ते ध्‍वजारोहण झाले.

शिवाजीनगर येथील पोलीस संचलन मैदानावर झालेल्‍या कार्यक्रमास विभागीय आयुक्‍त डॉ. दीपक म्‍हैसेकर, जिल्‍हाधिकारी नवल किशोर राम, पुणे शहराचे पोलीस आयुक्‍त डॉ. के. वेंकटेशम, पिंपरी-चिंचवडचे पोलीस आयुक्‍त आर. के. पद्मनाथन यांची प्रमुख उपस्थिती होती.

प्रारंभी पोलीस बँडवर राष्‍ट्रगीत वाजवण्‍यात आले. त्‍यानंतर मानवंदना देण्‍यात आली. पालकमंत्री बापट यांनी पोलीस दल, गृहरक्षक दल, नागरी संरक्षण दल आदींच्‍या संयुक्‍त संचलनाची पहाणी केली. संयुक्त महाराष्ट्राच्या आंदोलनात प्राणार्पण करणाऱ्या हुतात्म्यांना देखील पालकमंत्री बापट यांनी भावपूर्ण आदरांजली अर्पण केली.

कार्यक्रमास खा. अमर साबळे, महापौर मुक्‍ता टिळक, जिल्‍हा परिषदेचे अध्‍यक्ष विश्‍वासराव देवकाते यांच्‍यासह आनंद लिमये, एस. चोकलिंगम, शेखर गायकवाड, विक्रमकुमार, सुभाष डुंबरे, प्रताप जाधव, संजयसिंह चव्हाण, रमेश काळे, चिंतामणी जोशी, जिल्‍हा पोलीस अधीक्षक संदीप पाटील, निवासी उप जिल्‍हाधिकारी डॉ. जयश्री कटारे, प्रमोद केंभावी, भाऊसाहेब गलांडे, अमृत नाटेकर, सुधीर जोशी, जिल्‍हा परिषदेचे मुख्‍य कार्यकारी अधिकारी प्रभाकर गावडे, अतिरिक्‍त मुख्‍य कार्यकारी अधिकारी नृसिंह मित्रगोत्री, भानुदास गायकवाड या शासकीय अधिका-यांसह स्‍वातंत्र्यसैनिक, लोकप्रतिनिधी, ज्‍येष्‍ठ नागरिक, अधिकारी, कर्मचारी, पत्रकार, छायाचित्रकार, विद्यार्थी, महिला, पोलीस अधिकारी मोठया संख्‍येने उपस्थित होते. ध्वजारोहण समारंभाला उपस्थित असणाऱ्या अधिकारी, कर्मचाऱ्यांची भेट घेऊन महाराष्‍ट्र दिन आणि जागतिक कामगार दिनानिमित्‍त पालकमंत्री बापट यांनी शुभेच्छा दिल्‍या. कार्यक्रमाचे सूत्रसंचालन सिताराम नरके आणि प्रिया बेल्‍हेकर यांनी केले.

शनिवार वाड्यावर जिल्‍हाधिकारी राम यांच्‍या हस्‍ते ध्‍वजारोहण

जिल्‍हाधिकारी नवल किशोर राम यांच्‍या हस्‍ते शनिवार वाड्यावर ध्वजारोहण झाले. यावेळी निवासी उप जिल्‍हाधिकारी डॉ. जयश्री कटारे, जिल्‍हा नियोजन अधिकारी प्रमोद केंभावी, भाऊसाहेब गलांडे, अमृत नाटेकर, सुधीर जोशी, भानुदास गायकवाड, विक्रांत भालेराव, सुहास मापारी आदी शासकीय अधिका-यांसह ज्‍येष्‍ठ नागरिक, कर्मचारी उपस्थित होते.