भारत आणि अमेरिकेदरम्यान ज्या व्यापार कराराची दीर्घकाळापासून प्रतीक्षा होती, त्याची घोषणा अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी सोमवारी केली. ट्रम्प म्हणाले की, अमेरिकेने भारतावरील रेसिप्रोकल टॅरिफ (परस्पर कर) 25% वरून 18% पर्यंत कमी केले आहे.ट्रम्प यांनी सोमवारी सकाळी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्याशी फोनवर चर्चा केली. त्यानंतर रात्री सुमारे 10:30 वाजता ट्रम्प यांनी ‘ट्रुथ सोशल’ या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर व्यापार कराराची घोषणा केली. ट्रम्प यांनी दावा केला की, मोदी रशियाकडून तेल खरेदी करणे थांबवून अमेरिकेकडून अधिक तेल खरेदी करण्यास सहमत झाले आहेत.ट्रम्प यांच्या मते, गरज पडल्यास भारत व्हेनेझुएलाकडून तेल घेईल. भारत ‘बाय अमेरिकन’ धोरणांतर्गत अमेरिकेकडून 46 लाख कोटी रुपये (500 अब्ज डॉलर) पेक्षा जास्त किमतीचा माल खरेदी करेल. तर, ट्रम्प यांच्या घोषणेनंतर पंतप्रधानांनी X वर लिहिले – भारताच्या 1.4 अब्ज लोकांच्या वतीने राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांचे आभार.
ट्रम्पने 25 एप्रिल रोजी भारतावर 25% रेसिप्रोकल टॅरिफ आणि नंतर रशियाकडून तेल खरेदी केल्यामुळे ऑगस्टमध्ये 25% दंड जाहीर केला होता. व्हाइट हाऊसच्या एका अधिकाऱ्याने न्यूज एजन्सी ANI ला सांगितले की, भारतावर फक्त 18% टॅरिफच लागेल. अमेरिका रशियन तेल खरेदी केल्यामुळे लावलेला 25% टॅरिफ काढून टाकेल.
ट्रम्प यांनी सोशल मीडिया पोस्टमध्ये काय लिहिले, वाचा…
आज सकाळी भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्याशी बोलणे माझ्यासाठी सन्मानाची गोष्ट होती. आम्ही रशिया-युक्रेन युद्धासह अनेक मुद्द्यांवर चर्चा केली. पंतप्रधान मोदींनी रशियाकडून तेल खरेदी थांबवण्यास सहमती दर्शवली. भारत आता अमेरिकेकडून अधिक तेल खरेदी करेल. याव्यतिरिक्त, व्हेनेझुएलाकडून तेल खरेदी करण्याच्या शक्यतेवरही चर्चा झाली. यामुळे युक्रेनमध्ये सुरू असलेले युद्ध संपवण्यास मदत होईल, जिथे दर आठवड्याला हजारो लोकांचा जीव जात आहे. पंतप्रधान मोदींच्या मैत्री, सन्मान आणि त्यांच्या विनंतीवरून, आम्ही अमेरिका आणि भारत यांच्यात त्वरित एका व्यापार करारावर सहमती दर्शवली आहे. या अंतर्गत, अमेरिका भारतावर लादले जाणारे रेसिप्रोकल टॅरिफ २५% वरून १८% पर्यंत कमी करेल. तर भारतही अमेरिकेविरुद्धचे आपले टॅरिफ आणि गैर-टॅरिफ अडथळे कमी करून शून्य करण्याच्या दिशेने वाटचाल करेल. पंतप्रधान मोदींनी ‘बाय अमेरिकन’ (Buy American) संदर्भातही मोठी वचनबद्धता दर्शवली आहे. या अंतर्गत, भारत अमेरिकेकडून ५०० अब्ज डॉलरपेक्षा जास्त किमतीची ऊर्जा, तंत्रज्ञान, कृषी, कोळसा आणि इतर उत्पादने खरेदी करेल. मला पूर्ण विश्वास आहे की भारत आणि अमेरिकेचे संबंध भविष्यात आणखी मजबूत होतील.
मोदी म्हणाले- आमची भागीदारी नव्या उंचीवर नेण्यासाठी उत्सुकपंतप्रधान मोदींनी लिहिले- मला राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांच्याशी बोलून खूप आनंद झाला. मेड इन इंडिया उत्पादनांवरील शुल्क आता १८% पर्यंत कमी करण्यात आले आहे, हे जाणून खूप समाधान वाटले. या शानदार निर्णयासाठी भारताच्या १.४ अब्ज लोकांच्या वतीने राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांचे मनःपूर्वक आभार.मोदींनी पुढे लिहिले- जेव्हा दोन मोठ्या अर्थव्यवस्था आणि जगातील सर्वात मोठी लोकशाही एकत्र काम करतात, तेव्हा आपल्या लोकांना फायदा होतो आणि परस्पर सहकार्याच्या नवीन आणि मोठ्या संधी निर्माण होतात. मी त्यांच्यासोबत काम करण्यास आणि आमची भागीदारी अभूतपूर्व उंचीवर नेण्यास उत्सुक आहे.
आता भारत त्या देशांमध्ये समाविष्ट आहे, ज्यांच्यावर सर्वात कमी शुल्क आहे भारतातील अमेरिकेचे राजदूत सर्जियो गोर यांनी NDTV शी बोलताना भारत-अमेरिका यांच्यातील व्यापार करार निश्चित झाल्याची पुष्टी केली. ते म्हणाले – काही तांत्रिक कागदपत्रांवर पुढील काही दिवसांत स्वाक्षऱ्या होतील, परंतु करार जवळपास निश्चित आहे.गोर म्हणाले – हा शुल्क करार पंतप्रधान मोदी आणि राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांच्यातील अनेक वर्षांपासूनच्या मजबूत मैत्रीचा परिणाम आहे. हे शुल्क इतर देशांच्या तुलनेत खूप कमी आहे. आधी भारतावर खूप जास्त शुल्क लागत होते, पण आता भारत त्या देशांमध्ये आला आहे ज्यांच्यावर कमी शुल्क आहे.राजदूत गोर यांच्या मते, ट्रम्प आणि मोदी यांची मैत्री हा करार पूर्ण होण्यामागील सर्वात मोठे कारण ठरली. गोर म्हणाले की, अमेरिका आणि भारताच्या संबंधांमध्ये खूप मोठ्या शक्यता आहेत. या व्यापार करारानंतर दोन्ही देशांच्या संबंधांचा पुढील टप्पा सुरू होईल.दरम्यान, व्हाईट हाऊसच्या एका अधिकाऱ्याने न्यूयॉर्क टाइम्सला सांगितले आहे की, अमेरिका भारताकडून येणाऱ्या वस्तूंवर लावलेला तो अतिरिक्त शुल्क काढून टाकेल, जो रशियाकडून तेल खरेदी केल्याबद्दल शिक्षा म्हणून लावला गेला होता. ब्रिक्स देशांवर आणि इतरांवर किती शुल्क? रशिया- 50%ब्राझील- 50%चीन- 34%दक्षिण आफ्रिका- 30%दक्षिण कोरिया- 25%थायलंड- 23%मलेशिया- 22%फिलिपिन्स- 21%बांगलादेश- 20%व्हिएतनाम- 20%पाकिस्तान- 19%इंडोनेशिया- 19%भारत- 18%युरोपीय संघ- 15%जपान- 15%President Trump just spoke with Prime Minister Modi. STAY TUNED… pic.twitter.com/IFcxrJj04m— Ambassador Sergio Gor (@USAmbIndia) February 2, 2026 ट्रम्प यांनी इंडिया गेट आणि मोदींसोबत फोटो शेअर केलेमोदींशी फोनवर बोलण्यापूर्वी ट्रम्प यांनी त्यांच्या ‘ट्रुथ सोशल’ या सोशल मीडियावर भारताशी संबंधित दोन फोटो पोस्ट केले होते. एका फोटोमध्ये त्यांनी इंडिया गेटचा फोटो शेअर केला होता, तर दुसऱ्या फोटोमध्ये एका भारतीय मासिकाचे मुखपृष्ठ शेअर केले होते, ज्यावर पंतप्रधान मोदींसोबत त्यांचा फोटो छापला होता.इंडिया गेटचा फोटो शेअर करताना ट्रम्प यांनी लिहिले- भारताचा ट्रायम्फल आर्च (इंडिया गेट) खूप सुंदर आहे. आमचा वाला या सर्वांमध्ये सर्वात शानदार असेल!खरं तर, ट्रम्प राजधानी वॉशिंग्टन डीसीमध्ये स्वतःच्या नावाने एक भव्य दरवाजा बांधण्याची योजना आखत आहेत. या स्मारकाला ‘आर्क डी ट्रम्प’ असे नाव देण्यात आले आहे. याचा वापर व्हर्जिनिया राज्यातून राजधानीत प्रवेश करण्यासाठी केला जाईल.याची रचना पॅरिसमधील आर्क डी ट्रायम्फसारखी आहे. व्हाईट हाऊसच्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने काही महिन्यांपूर्वी सीएनएनला सांगितले होते की, या आर्कची कल्पना स्वतः ट्रम्प यांची होती. ट्रम्प या आर्कच्या डिझाइन तयार करण्याच्या प्रक्रियेतही सहभागी होते. ट्रम्प-मोदी 13 महिन्यांत 7 वेळा फोनवर बोललेपंतप्रधान मोदी यांनी ट्रम्प यांच्याशी आजच्या आधी डिसेंबरमध्ये फोनवर संवाद साधला होता. तेव्हा पंतप्रधान मोदींनी सोशल मीडियावर पोस्ट करून याची माहिती दिली होती. मोदी म्हणाले होते की, त्यांची चर्चा सौहार्दपूर्ण आणि सकारात्मक होती.त्यांनी सांगितले होते की, दोन्ही नेत्यांनी दोन्ही देशांमधील संबंधांमध्ये झालेल्या प्रगतीचा आढावा घेतला. यासोबतच प्रादेशिक आणि आंतरराष्ट्रीय मुद्द्यांवरही चर्चा केली. मोदी म्हणाले की, भारत आणि अमेरिका जागतिक शांतता, स्थिरता आणि समृद्धीसाठी एकत्र काम करत राहतील.संवादात दोन्ही देशांमधील व्यापार वाढवण्याच्या गरजेवर भर देण्यात आला. त्याचबरोबर महत्त्वाचे तंत्रज्ञान, ऊर्जा, संरक्षण आणि सुरक्षा यांसारख्या क्षेत्रांमध्ये भागीदारी पुढे नेण्यावरही सहमती झाली.ट्रम्प राष्ट्राध्यक्ष झाल्यापासून त्यांची आणि पंतप्रधान मोदींची आतापर्यंत 7 वेळा फोनवर चर्चा झाली आहे. सर्वात आधी 27 जानेवारी 2025 रोजी पंतप्रधान मोदींनी ट्रम्प यांना राष्ट्राध्यक्ष झाल्याबद्दल अभिनंदन करण्यासाठी फोन केला होता.22 एप्रिल रोजी ट्रम्प यांनी पहलगाममध्ये झालेल्या दहशतवादी हल्ल्यानंतर मोदींना फोन करून दुःख व्यक्त केले होते. त्यानंतर ट्रम्प यांनी 17 जून रोजी मोदींना निमंत्रण देण्यासाठी, 17 सप्टेंबर रोजी वाढदिवसाच्या शुभेच्छा देण्यासाठी आणि 21 ऑक्टोबर रोजी दिवाळीच्या शुभेच्छा देण्यासाठी फोन केला होता. पुन्हा 11 डिसेंबर रोजी दोन्ही नेत्यांनी चर्चा केली होती. 1 फेब्रुवारी: ट्रम्प म्हणाले होते- भारत इराणऐवजी व्हेनेझुएलामधून तेल खरेदी करेल ट्रम्प यांनी 1 फेब्रुवारी रोजीच भारताबाबत विधान केले होते. ते म्हणाले होते की, भारत आता इराणकडून कच्चे तेल खरेदी करण्याऐवजी व्हेनेझुएलाकडून तेल खरेदी करेल. ट्रम्प यांनी दावा केला होता की, भारताने व्हेनेझुएलाकडून तेल खरेदी करण्याचा करार केला आहे.हे विधान ट्रम्प यांनी वॉशिंग्टन डीसीमधून एअर फोर्स वनमध्ये पत्रकारांशी बोलताना केले होते. मात्र, भारत सरकारकडून यावर अद्याप कोणतीही अधिकृत प्रतिक्रिया आलेली नाही.ट्रम्प यांनी काल म्हटले होते, “आम्ही आधीच एक करार केला आहे. भारत व्हेनेझुएलाकडून तेल खरेदी करेल, इराणकडून नाही.”त्यांनी असेही म्हटले की, भारतासोबत या कराराची संकल्पना निश्चित झाली आहे. ट्रम्प यांच्या मते, चीनलाही हवे असल्यास व्हेनेझुएलाकडून तेल खरेदी करता येईल.
